آرت بازل قطر؛ ایجاد تعادل جدید در خاورمیانه
نگاهی به نمایشگاه آرت بازل قطر در دوحه، اولین رویداد این مجموعه در خاورمیانه و اهمیت آن برای هنرمندان منطقه.
آرت بازل قطر: نقطه عطفی در هنر خاورمیانه
نخستین دوره آرت بازل قطر در دوحه با نمایشگاهی گسترده و سلسله نشستهایی از سوی چهرههای برجسته، آغاز به کار کرد. این رویداد پنجمین شعبه از تقویم آرت بازل پس از نسخههای اصلی سوئیس، پاریس، هنگ کنگ و میامی محسوب میشود و به عنوان اولین رویداد آرت بازل در خاورمیانه تاریخی است. این نمایشگاه با حضور هنرمندانی مانند پابلو پیکاسو، ژان میشل باسکیا، و شیرین نشاط، تعادل جدیدی در چشمانداز هنری منطقه ایجاد کرده است. این رویداد فراتر از قالب سنتی غرفهبندی نمایشگاههای هنری عمل کرده و یک قالب گالریمحور را اتخاذ نمود که به هنرمندان فضای بیشتری برای نمایش آثارشان اختصاص داد.
وایِل شَوکی، مدیر هنری نمایشگاه، بر توازن در نمایندگی تأکید کرد، به گونهای که نیمی از هنرمندان از جنوب جهانی و به ویژه خاورمیانه بودند. این رویکرد بازتابی از اهمیت دادن به صداهایی است که اغلب در پلتفرمهای بینالمللی نادیده گرفته میشوند. هنرمندان منطقهای از این فرصت استقبال کردهاند، زیرا مشاهده آثار هنرمندان برجسته در کشور خودشان برای ساکنان محلی، تجربهای هیجانانگیز و تحولآفرین است.
اهمیت نمایش آثار هنرمندان منطقهای
هنرمندان خاورمیانهای و دیاسپورا از این فضا برای به نمایش گذاشتن آثار تأثیرگذار خود بهره بردند. آیزا احمد، هنرمندی از دیاسپورای پاکستانی، آثار ترکیبی خود را به نمایش گذاشت که الهام گرفته از مراسم مرز هند و پاکستان بود؛ رویدادی که یادآور تاریخ مهاجرت خانوادهاش است. خلیل ربا، هنرمند فلسطینی، با اثر «گذار» (Transition) که از اشیاء خانگی و مصالح ساختمانی ساخته شده بود، مفاهیم ریشهکنی و بقا را بیان میکرد. این نمایشگاه برای بازدیدکنندگانی مانند لوجین و آلیا از بحرین، فرصتی بود تا حضور هنرمندان منطقهای را ببینند و احساس کنند که «سقفی» به دلیل خاستگاهشان وجود ندارد.
“من میخواهم مردم مناطق خودمان را ببینم و میخواهم آنها هم همین پلتفرم و همان دیده شدن را داشته باشند، چون حس نمیکنید که به خاطر جایی که از آن آمدهاید محدودیتی وجود دارد.”
نزار یحیی، نقاش عراقی مقیم آمریکا، بر اهمیت این توازن در نمایشگاه تأکید کرد و گفت: “این نشان میدهد که در کشورهای عربی هنرمندان جدی داریم.”
نتایج و چشمانداز آینده
سارا المعیری، هنرمند اماراتی، این رویداد را نه تنها به یاد ماندنی بلکه پیشگامانه برای خاورمیانه دانست. حضور رویدادهایی نظیر آرت بازل قطر و گرایش آینده فریز در ابوظبی نشان میدهد که این منطقه در حال تبدیل شدن به «مرکز فعلی هنر» است و توجه جهانی به آن جلب شده است. این توازن جدید در نمایش آثار، به هنرمندان منطقهای کمک کرده تا وزن و شایستگی هنری خود را در سطح بینالمللی به اثبات برسانند و جایگاه هنر خاورمیانه را تثبیت کنند.
