مدیرعامل بورس تهران: نگاه حکمرانی مانع اصلی ورود استارتاپ‌ها به بورس است

چالش ورود استارتاپ‌ها به بورس تهران

محمود گودرزی، مدیرعامل بورس تهران، به مسئله حضور کمرنگ استارتاپ‌ها و شرکت‌های فعال در حوزه اقتصاد دیجیتال در بازار سرمایه ایران اشاره کرده و دلیل اصلی این امر را “نگاه حکمرانی” به فرآیند پذیره‌نویسی اولیه سهام (IPO) این شرکت‌ها دانست که به گفته او، رو به جلو نیست. این موضوع باعث شده است که کسب‌وکارهای فناور محور ترجیح دهند در بورس پذیرفته نشوند. در بازارهای سرمایه پیشرو، شرکت‌های حوزه فناوری سهم قابل توجهی از بازار را تشکیل می‌دهند، اما در ایران، پس از کنار گذاشتن شرکت‌های سنتی ارتباطات و اطلاعات، تنها “تپسی” به عنوان شاخص‌ترین نمونه در اقتصاد دیجیتال در بورس حضور دارد. در مقابل، شرکت‌های بزرگی مانند “دیجی‌کالا”، “یکتانت” و “مایکت” پذیرش شده‌اند اما عرضه اولیه سهام آن‌ها هنوز انجام نشده است.

گودرزی معتقد است که حضور این شرکت‌های نوآور در بورس مزایای زیادی برای اقتصاد کشور به همراه دارد. پذیرش آن‌ها نه تنها به بهبود حکمرانی در این شرکت‌ها کمک می‌کند، بلکه موجبات جابه‌جایی جریان پول در سطح اقتصاد را فراهم می‌آورد. این جریان نقدینگی می‌تواند به سمت فعالیت‌های مولد و نوآورانه هدایت شود.

موانع ساختاری و نگاه حاکمیتی

عدم پذیرش قاطع و سیاست‌گذاری شفاف در سطوح بالاتر حکومتی نسبت به پذیرش شرکت‌های مبتنی بر مدل‌های کسب‌وکار نوین مانند استارتاپ‌ها، بزرگ‌ترین مانع شناسایی شده است. این شرکت‌ها غالباً با ساختارهای سنتی ارزیابی و نظارتی بازار سرمایه سازگار نیستند.

• نگاه حکمرانی: عدم وجود دیدگاه مثبت و تسهیل‌گر در نهادهای تصمیم‌گیر برای ورود شرکت‌های اقتصاد دیجیتال.
• مزایای ورود: بهبود استانداردهای حکمرانی شرکتی و ایجاد شفافیت مالی برای شرکت‌های فناوری.
• اثر اقتصادی: فعال‌سازی و هدایت نقدینگی سرگردان به سمت بخش‌های نوآور و دانش‌بنیان.
• نمونه‌های موجود: تنها تپسی به عنوان نمونه بارز حضور اقتصادی دیجیتال و چند شرکت دیگر در انتظار عرضه اولیه.
• تأثیر بر نوآوری: عدم دسترسی به زیرساخت‌های مالی بورس، مانع رشد سریع و جذب سرمایه بیشتر در اکوسیستم استارتاپی می‌شود.

گودرزی بیان کرد: «حضور این شرکت‌ها در بورس، هم به بهبود حکمرانی کمک می‌کند و هم جریان پول در اقتصاد را جابه جا می‌کند.»

در مقایسه با بازارهای جهانی، فقدان تعداد کافی از شرکت‌های تکنولوژی محور در بورس تهران یک ضعف ساختاری بزرگ به شمار می‌آید که نیازمند بازنگری در سیاست‌های پذیرش است.

در نهایت، به نظر می‌رسد که برای جذب کامل ظرفیت‌های اقتصادی دیجیتال در بازار سرمایه، اصلاحات ساختاری و تغییر در رویکرد نهادهای ناظر نسبت به ماهیت کسب‌وکارهای نوآور ضروری است. این تغییر نیازمند هماهنگی بین سیاست‌گذاران اقتصادی و نهادهای حاکمیتی خواهد بود تا از پتانسیل کامل اکوسیستم استارتاپی کشور بهره‌برداری شود.