برزو درگاهی: ترامپ پس از خروج از برجام به دنبال صلح است
تحلیل بورزو درگاهی، روزنامهنگار کهنهکار ایرانی-آمریکایی، درباره ژئوپلیتیک و دیپلماسی پیرامون توافق هستهای ایران و تلاشهای کنونی آمریکا برای اجتناب از درگیری نظامی.
تحلیل ژئوپلیتیک برجام و تلاشهای واشنگتن و تهران
مصاحبه با برزو درگاهی، روزنامهنگار باسابقه ایرانی-آمریکایی، بینشی عمیق درباره تحولات پیچیده ژئوپلیتیک و دیپلماسی مرتبط با توافق هستهای ایران (JCPOA) ارائه میدهد. در این گفتگو به نظر میرسد که تحرکات کنونی تلاشی در لحظات پایانی برای جلوگیری از یک رویارویی نظامی خطرناک است. هر دو طرف، یعنی واشنگتن و تهران، خود را در موقعیتهای دشواری گرفتار کردهاند. دولت ترامپ تحت فشار شدید از سوی پایگاه سیاسی خود، متحدان منطقهای قدرتمند و سرمایهگذاران اصلی قرار دارد. از سوی دیگر، ایران نیز به دلیل ناآرامیهای داخلی و انزوای بینالمللی آسیبپذیر شده است.
درگاهی بر این نکته تأکید میکند که تصمیمات اتخاذ شده در واشنگتن، بهویژه رویکرد «اتمی شدن» در قبال توافق اوباما، اکنون طرف آمریکایی را به سمتی سوق داده که به دنبال «صلح» و فرونشاندن تنشها با تهران باشد، هرچند این مسیر بسیار پرپیچوخم است. این تلاشها نشاندهنده درک خطر موقعیت فعلی است؛ جایی که هر دو طرف در معرض ریسکهای بزرگی قرار دارند.
فشارهای سیاسی و منطقهای بر بازیگران اصلی
تحلیلگران معتقدند که فضای کنونی خاورمیانه تحت تأثیر فشارهای چندجانبه بوده است. اقدامات آمریکا، از جمله خروج یکجانبه از برجام، محیط استراتژیک ایران را تغییر داده است. در عین حال، تحولات داخلی ایران نیز بر توانایی این کشور در مدیریت فشار خارجی تأثیرگذار بوده است. این وضعیت، دیپلماسی را دشوارتر کرده و نیاز به نقشآفرینی میانجیهایی مانند عمان را تقویت کرده است.
- بروز تنشها: تلاشهای جاری یک تلاش نهایی برای جلوگیری از یک درگیری نظامی تمام عیار است که به نظر میرسد بسیار نزدیک شده است.
- فشار بر ترامپ: دولت آمریکا تحت تأثیر لابیهای داخلی و متحدان منطقهای قرار دارد تا موضعی قاطعانه اتخاذ کند، اما در عین حال از تبدیل شدن بحران به جنگ اجتناب میکند.
- وضعیت ایران: ایران در سایه فشار شدید آمریکا و نگرانیهای داخلی، در موقعیتی آسیبپذیر قرار دارد که دیپلماسی را حساستر میسازد.
- نقش عمان: نقش کشورهایی نظیر عمان در تسهیل مذاکرات و گفتگوهای پنهانی محوری باقی مانده است.
- مسئله هستهای: مذاکرات حول برنامه هستهای ایران همچنان محور اصلی تنشها و دیپلماسی منطقهای است.
بورزو درگاهی اشاره میکند: “آنچه ما شاهد آن هستیم، تلاشی در لحظات پایانی برای جلوگیری از یک رویارویی نظامی است که به طرز خطرناکی نزدیک به نظر میرسد.”
یکی دیگر از نکات مهم، موضعگیریهای متفاوت داخلی در هر دو کشور است که راه را برای یک توافق پایدار دشوار میسازد.
در مجموع، تحلیل درگاهی تصویری از یک بازی شطرنج پیچیده بین قدرتهای منطقهای و بینالمللی را ترسیم میکند که در آن، هر حرکت میتواند نتایج غیرمنتظرهای در پی داشته باشد و دوری کامل از درگیری نظامی مستلزم سازشهای دشوار از سوی هر دو طرف است.
