گسترش آپارتاید اسرائیل و تلاش برای تصرف کامل سرزمینهای فلسطینی
دکتر یائیر والاک، استاد مطالعات اسرائیل، از فروپاشی راهحل دو کشوری و افزایش خشونت شهرکنشینان و الحاق کرانه باختری به عنوان یک اشغال دائمی سخن میگوید.
تحلیل وضعیت کنونی اسرائیل و فلسطین
این تحلیل بر اساس اظهارات دکتر یائیر والاک، استاد و رئیس گروه مطالعات اسرائیل در SOAS، تنظیم شده است که به بررسی تحولات اخیر در منطقه خاورمیانه میپردازد. شاهد یک فروپاشی شتابان از آنچه پیشتر به عنوان «راهحل دو کشوری» شناخته میشد، هستیم. پیمانهای اسلو اکنون به دلیل تضعیف نهادی تشکیلات خودگردان فلسطین، افزایش خشونت شهرکنشینان و الحاق عملی کرانه باختری، به فراموشی سپرده شدهاند. پرسش اصلی این است که آیا اراده اسرائیل بر تصرف کامل سرزمینهای فلسطینی استوار است؟ این وضعیت نشاندهنده حرکت به سوی آپارتاید دائمی است، نه صرفاً یک اشغال موقت.
دکتر والاک، با تکیه بر سابقه خود به عنوان مورخ مدرن فلسطین و اسرائیل، شاهد ناپدید شدن چارچوبهای دیپلماتیک بوده و اکنون شرایط را «بسیار شومتر» ارزیابی میکند. این تحولات نه تنها آینده صلح را به خطر میاندازد بلکه ساختار سیاسی منطقه را نیز دگرگون میسازد. موضعگیریهای سیاسی به سمت راست افراطی در اسرائیل و تضعیف نهادهای بینالمللی مانند UNRWA نشاندهنده تعمیق بحران است.
نکات کلیدی مطرح شده در تحلیل
- فروپاشی راهکار دو کشوری: پیمانهای اسلو دیگر کارایی ندارند و راهکار صلح از بین رفته است.
- اشغال دائمی: اشغال اسرائیل دیگر موقتی تلقی نمیشود و به سمت یک وضعیت دائمی حرکت میکند.
- افزایش خشونت شهرکنشینان: این خشونتها عاملی کلیدی در تسهیل الحاق کرانه باختری بودهاند.
- تضعیف نهاد خودگردان فلسطین: نهادهای فلسطینی عملاً دچار توخالی شدن ساختاری شدهاند.
- هدف نهایی اسرائیل: مطرح شدن این نگرانی که هدف غایی، تصرف کامل سرزمینهای فلسطینی باشد.
یوسی مکِلبِرگ هشدار میدهد که اقدامات کنونی اسرائیل با هدف «کشتن» صلح و راهحل دو کشوری طراحی شدهاند.
به گفته تحلیلگران دیگر، اشغال اسرائیل دیگر موقتی نیست، بلکه یک اشغال دائمی است که ساختار ژئوپلیتیک منطقه را تغییر میدهد.
در نهایت، این روند شتابان به سوی یک وضعیت غیرقابل برگشت اشاره دارد که در آن تلاشها برای دستیابی به صلح دیپلماتیک جای خود را به سیاستهای گسترش سرزمینی و تغییر واقعیتهای میدانی توسط اسرائیل داده است. این مسئله پیامدهای عمیقی برای ثبات منطقهای و حقوق بینالملل دارد.
