تیمم و احکام آن در اسلام
تیمم عملی عبادی در اسلام است که در شرایط خاص جایگزین وضو یا غسل میشود. این مقاله به بررسی انواع تیمم، نحوه صحیح انجام آن، شرایط صحت و احکام شرعی مربوط به تیمم میپردازد.

تیمم در فقه اسلامی
تیمم یکی از اعمال عبادی مهم در اسلام است که در شرایط خاصی مانند عدم دسترسی به آب، ترس از ضرر آب یا تنگی وقت نماز، جایگزین وضو یا غسل میشود. طهارت حاصل از تیمم که به آن طهارت ترابیه یا اضطراری نیز گفته میشود، تا زمان باقی بودن عذر تیمم، همانند طهارت وضو و غسل است.
انواع تیمم
- تیمم بدل از وضو: در شرایطی انجام میشود که امکان وضو گرفتن وجود ندارد
- تیمم بدل از غسل: جایگزین غسل در مواقعی است که فرد نمیتواند غسل کند
نحوه صحیح انجام تیمم
- نیت و ضربه زدن به زمین پاک
- مسح پیشانی از ابتدای محل رویش موها تا ابروها
- مسح پشت دست راست با کف دست چپ
- مسح پشت دست چپ با کف دست راست
“وَإِنْ کُنْتُمْ مَرْضَیٰ أَوْ عَلَیٰ سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِنْکُمْ مِنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ النِّسَاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَیَمَّمُوا صَعِیدًا طَیِّبًا” (سوره مائده، آیه 6)
شرایط صحت تیمم
- پاک و مباح بودن ماده تیمم
- عدم وجود مانع بر اعضای تیمم
- رعایت ترتیب و موالات در انجام مراحل
- مباشرت در انجام تیمم
تیمم نشاندهنده جایگاه رفیع نماز در اسلام است و بیانگر این اصل مهم است که حتی با وجود موانع، مکلف میتواند از فضیلت نماز بهرهمند شود.




