آیت‌الله منتظری؛ از قدرت تا عزلت

زندگی سه‌گانه آیت‌الله منتظری

این نوشتار به تحلیل زندگی سیاسی و مذهبی آیت‌الله حسینعلی منتظری می‌پردازد که در سه دوره متمایز قابل بررسی است: دوره رنج و محنت پیش از انقلاب شامل زندان و شکنجه‌های ساواک، دوره قدر و قدرت به عنوان قائم‌مقام رهبری از ۱۳۵۷ تا ۱۳۶۸، و سرانجام دوره عزل و عزلت پس از اختلاف نظر با امام خمینی که به کناره‌گیری او انجامید.

• رنج و محنت: منتظری علیرغم مقام فقاهتی، شکنجه‌های شدیدی را در زندان‌های شاه متحمل شد
• قدر و قدرت: در سال ۱۳۶۴ به صورت غیررسمی به عنوان قائم‌مقام رهبری معرفی شد و نفوذ قابل توجهی داشت
• عزلت: سخنرانی ۲۲ بهمن ۱۳۶۷ و توصیه به عذرخواهی برای برخی سیاست‌ها نقطه عطفی در روابط با امام خمینی بود

"قائم‌مقام رهبری، آیتِ حق منتظری" - شعارهای مردمی در دیدارهای عمومی "حضرت آیت‌الله منتظری مصداق منحصر به فرد برای رهبری آینده می‌باشند" - مصوبه مجلس خبرگان

منتظری در طول زندگی‌ خود همواره نقش محوری در تاریخ انقلاب اسلامی داشت و دیدگاه‌های فقهی او نیز دستخوش تحولاتی شد.