دیالکتیک و امید: نقد مارکسیستی پوزیتیویسم و بازخوانی آرای ارنست بلوخ
مقالهای در نقد پوزیتیویسم و معرفی کتاب «دیالکتیک و امید» اثر ارنست بلوخ که بر ضرورت بازگشت به دیالکتیک مارکسیستی و هستیشناسی امید در مواجهه با بحرانهای فلسفی معاصر تأکید میکند.
نقد پوزیتیویسم و بازخوانی دیالکتیک مارکسیستی
این نوشتار به بررسی بحران معرفتشناختی معاصر و نقش ارنست بلوخ در احیای دیالکتیک مارکسیستی میپردازد. با اشاره به شکست رؤیای لیبرال دموکراسی پس از بحران اقتصادی ۲۰۰۸، مقاله نشان میدهد که چگونه پوزیتیویسم جزماندیش به بنبست فلسفی منجر شده است. بلوخ با طرح «هستیشناسی امید» میکوشد ماتریالیسم را از انجماد معرفتشناختی نجات دهد.
مباحث اصلی مقاله
- نقد پوزیتیویسم و علمزدگی
- بازخوانی میراث هگل و مارکس
- دیالکتیک سوژه و ابژه
- امید به مثابه نیروی محرک تاریخ
بلوخ میکوشد به کمیسرهای عالم بفهماند که خطای شعور عمومی بیحسی ایدئولوژیک است.
تاریخ همان گرسنگی برای خاتمه است. اما خاتمه تنها لحظهای از روند را میسازد.
این مقاله با بررسی آرای فیلسوفانی مانند کارل کورش، گئورگ لوکاچ و آلن بدیو، نشان میدهد که چرا مارکسیسم به امید مجبور است و چگونه هستیشناسی دیالکتیکی میتواند افقهای جدیدی برای رستگاری جمعی بگشاید.
