علت اعتراضات اخیر مردم از نگاه جلایی پور/ مواجهه با «معترض مضطر» در سالهای ۹۶ و ۱۴۰۱
جلایی پور علت اعتراضات اخیر را مشکلات معیشتی و اقتصادی اقشار زیاندیده عنوان میکند. وی معتقد است دو دهه رکود و تحریم، کسبه را تضعیف کرده و نرخ ارز آسانسوری اخیر وضعیت را بحرانیتر نموده است.
تحلیل اعتراضات اخیر از دیدگاه جلایی پور
حمیدرضا جلایی پور، فعال سیاسی اصلاحطلب، در گفتوگویی به تحلیل علل و زمینههای اعتراضات اخیر پرداخته و آن را با اعتراضات سال ۱۳۹۶ مقایسه کرده است. به باور وی، ریشه اصلی این اعتراضات مشکلات معیشتی و اقتصادی است که ناشی از دو دهه رکود اقتصادی و تحریمها بوده و اخیراً با افزایش ناگهانی نرخ ارز تشدید شده است. جلایی پور بر این نکته تأکید میکند که در هر دو دوره اعتراضات (۱۳۹۶ و ۱۴۰۴) جامعه با پدیده «معترض مضطر» روبرو بوده؛ افرادی که به دلیل فشارهای مالی شدید و عدم توانایی در تأمین هزینههایی مانند اجاره، بیمه و مالیات، به اعتراض روی آوردهاند.
- زمینه مشترک اعتراضات: هر دو اعتراض در بستری از توقف توسعه، تشدید تحریمها و افزایش فقر (به ۳۶ درصد) شکل گرفتهاند.
- نقش کسبه: حاملان اصلی اعتراضات اخیر، مغازهداران و کسبهای بودند که در مراکز حساسی مانند میدان شوش فعالیت میکنند.
- طبیعی بودن اعتراض: از دیدگاه وی، اعتراض این قشر به دلیل فشارهای مالی سنگین، کاملاً طبیعی و قابل پیشبینی است.
- سوءاستفاده سیاسی: جلایی پور اشاره میکند که با آغاز اعتراضات، دو گروه تندروهای داخلی و سرنگونیطلبان خارجی سعی در سوءاستفاده از فضای ایجادشده برای فشار به دولت داشتهاند.
- انگیزه اصلی: انگیزه معترضین اساساً اقتصادی و معیشتی عنوان شده است.
جلایی پور میگوید: "ریشه اعتراضات درد مردم زیاندیده است و کاسبی کسبه نمیچرخد." وی همچنین اشاره دارد: "عامل اولیه این وضعیت، نحوه حکمرانی است که توسعه متوقف شده است و جای آن را رکود گرفته است."
در نهایت، تحلیل جلایی پور نشان میدهد که حل بحرانهای اقتصادی و بازگشت به مسیر توسعه، کلید اصلی کاهش تنشهای اجتماعی است.
