مناسبات فرهنگی ایران و آمریکا در عصر قاجار از نگاه کتاب داریوش رحمانیان

تحلیل مناسبات فرهنگی ایران و آمریکا در دوره قاجار

کتاب «مناسبات فرهنگی ایران و آمریکا در روزگار قاجاریه» اثر داریوش رحمانیان، نمایانگر یک رویکرد پژوهشی مستند در باب تاریخ روابط فرهنگی میان دو کشور در دوره قاجار است. این اثر که توسط نشر سخن به چاپ رسیده، بر پایه اسناد برگزیده آرشیوهایی مهمی چون مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجه و مرکز اسناد و آرشیو ملی تنظیم شده است. هدف اصلی نویسنده، ارائه روایتی دقیق و مبتنی بر شواهد تاریخی از جنبه‌های مختلف این مناسبات فرهنگی بوده است. این پژوهش با تکیه بر ریزتاریخ‌نگاری، تلاشی برای گشودن مسیرهای جدیدی در تحقیق تاریخ دیپلماسی و روابط خارجی ایران به شمار می‌رود.

داریوش رحمانیان کوشککی، نویسنده کتاب، به عنوان استاد تاریخ دانشگاه تهران شناخته می‌شود و پیش از این نیز آثار مهمی مانند «جنبش مشروطه» را ارائه کرده است که مورد توجه صاحب‌نظران قرار گرفته است. سوابق تحصیلی ایشان شامل گذراندن دوره‌های کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری تاریخ در دانشگاه‌های معتبر کشور است و تمرکز پژوهشی او بر تاریخ معاصر ایران و مسائل نظری تاریخ است.

این اثر حجیم، در ۵۴۷ صفحه تنظیم شده و حاوی مقدمه‌های پژوهشی برای هر فصل است که بر پایه اسناد تصحیح‌شده فصل مورد نظر تدوین گردیده است. همچنین توضیحات و حواشی مرتبط با مندرجات اسناد در قالب پانوشت‌ها جهت درک بهتر محتوا ارائه شده است.

جزئیات اصلی کتاب و محتوای آن

• این کتاب بر پایه اسناد تاریخی موجود در آرشیوهای ملی و دیپلماتیک تهیه شده است.
• رویکرد اصلی پژوهش، ریزتاریخ‌نگاری برای عمق بخشیدن به تحلیل تاریخ دیپلماسی است.
• نویسنده، داریوش رحمانیان، متخصص تاریخ معاصر ایران و نظریه‌پرداز تاریخ است.
• هدف، ترسیم مسیرهای جدید پژوهشی در زمینه مناسبات خارجی ایران است.
• حجم کتاب ۵۴۷ صفحه است و توسط نشر سخن منتشر شده است.

«این پژوهش مستند با رویکرد ریزتاریخ‌نگاری کوششی است برای گشودن راهی تازه در تحقیق تاریخ دیپلماسی و مناسبات خارجی.»

«در مقدمه هر فصل روایتی پژوهشی با تکیه بر اسناد تصحیح‌شده‌ آن فصل به دست داده شده است.»

در مجموع، این کتاب یک منبع ارزشمند مبتنی بر سند برای پژوهشگران تاریخ روابط ایران با قدرت‌های غربی، به‌ویژه آمریکا، در دوران قاجار محسوب می‌شود که تلاش دارد از طریق تمرکز بر جنبه‌های فرهنگی، تصویری جامع‌تر ارائه دهد.