سخنرانی کالین پاول و توجیه حمله آمریکا به عراق
تحلیل سخنرانی کالین پاول در سازمان ملل در سال ۲۰۰۳ که مبنای حمله آمریکا به عراق شد؛ ادعاهایی که بعدها اثبات نشدند.

سخنرانی کالین پاول: نقطه عطف جنگ عراق
در تاریخ ۵ فوریه ۲۰۰۳ [۱۶ بهمن ۱۳۸۱]، کالین پاول، وزیر امور خارجه وقت ایالات متحده، در سازمان ملل سخنرانی حائز اهمیتی ایراد کرد که هدف اصلی آن، مشروع جلوه دادن تهاجم قریبالوقوع آمریکا به عراق بود. این سخنرانی بر پایه ادعاهای قوی درباره وجود سلاحهای کشتار جمعی (WMD) در اختیار رژیم صدام حسین استوار بود. پاول در این سخنرانی استدلال کرد که عراق تهدیدی جدی است و این ادعاها را بر اساس اطلاعاتی ارائه داد که بعدها مشخص شد یا بسیار ضعیف بودند یا فاقد اعتبار کافی. این اقدام، زمینهساز حمله نظامی آمریکا در ماه بعد شد. پاول بعدها این سخنرانی را «لکهای» بر کارنامه حرفهای خود توصیف کرد.
هشدارها و پشتپردههای اطلاعاتی
یکی از نکات قابل توجه این ماجرا، تأخیر در بررسی محتوای سخنرانی بود. گزارشها حاکی از آن است که پاول متن سخنرانی را تنها چهار روز پیش از ارائه دریافت کرده بود و در همین فاصله، اداره اطلاعات وزارت خارجه آمریکا نسبت به محتوای آن هشدارهای جدی مطرح کرده بود. با این حال، دولت جورج دبلیو بوش، که شامل چهرههایی مانند دیک چنی و دونالد رامسفلد بود، با اصرار بر برکناری صدام حسین به بهانه ارتباط او با حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱، مسیر جنگ را پیگیری میکرد. پاول خود اذعان داشت که در اوت ۲۰۰۲ نسبت به سختیهای دموکراتیزه کردن عراق پس از برکناری صدام به بوش هشدار داده بود.
ادعاهای اصلی و استناد نادرست
سخنرانی پاول متکی بر اطلاعاتی بود که گزینشی به کار گرفته شده بودند. در حالی که بازرسان سازمان ملل نتوانسته بودند مدرکی دال بر وجود سلاحهای کشتار جمعی بیابند، پاول اعلام کرد که عراق دارای سلاحهای بیولوژیک بوده و موشکهای متعارف آن برای حملات شیمیایی مناسب هستند. علاوه بر این، پاول بر وجود آزمایشگاههای سیار برای تولید سمومی نظیر سیاهزخم تأکید کرد. این گزارشها، شهادتهای منابع عراقی را به شکلی استفاده کردند که واقعیت نابودی تقریباً کامل زرادخانه شیمیایی عراق پس از جنگ اول خلیج فارس، طبق شهادت داماد صدام حسین، نادیده گرفته شد.
- سخنرانی پاول برای افکار عمومی آمریکا و جامعه بینالمللی پوششی جهت حمله نظامی توجیه کرد.
- کنگره آمریکا در اکتبر ۲۰۰۲، پیش از سخنرانی پاول، اختیار استفاده از نیروی نظامی علیه عراق را به بوش داده بود.
- علیرغم تأکید سازمان ملل بر غیرقانونی بودن حمله، دولت بوش و متحدانش مانند تونی بلر به سخنرانی پاول استناد کردند.
- پاول معتقد بود که اطلاعات ارائه شده بر اساس اطلاعات “محکم” استوار بوده، اما بعداً تأیید کرد که “سامانه اطلاعاتی بهخوبی عمل نکرد”.
- این حادثه پس از قضیه ۱۱ سپتامبر و حرکت گروهی در دولت بوش برای برکناری صدام حسین شکل گرفت.
پاول در مصاحبهای گفت: “سامانه اطلاعاتی بهخوبی عمل نکرد”.
در حالی که سازمان ملل متحد بر غیرقانونی بودن حمله به عراق تأکید داشت، دولت بوش و متحدانی مانند دولت تونی بلر در بریتانیا معتقد بودند که سخنرانی پاول کار خود را در اقامه دلیل برای جنگ انجام داده است.
در نهایت، سخنرانی کالین پاول به عنوان یک سند تاریخی باقی ماند که نشان میدهد چگونه عدم قطعیتها و اطلاعات تضعیفشده میتوانند مبنای تصمیمات عظیم ژئوپلیتیکی و مداخله نظامی قرار گیرند، تصمیمی که پیامدهای گستردهای برای منطقه خاورمیانه داشت.


