آشنایی با مزار ۱۰۰ عارف در کتاب «تربت ما»
کتاب «تربت ما» اثر حجتالاسلام سیدعباس موسوی مطلق منتشر شد که به معرفی تربت پاک بزرگان، اولیای الهی و عارفان وارسته از کشورهای ایران، عراق و سوریه میپردازد.
معرفی کتاب «تربت ما» و اهمیت مزار بزرگان
کتاب «تربت ما» که برگرفته از مجموعه مستند تلویزیونی به همین نام است، به همت حجتالاسلام سیدعباس موسوی مطلق شکل گرفته و توسط انتشارات واژهپردازان اندیشه به زیور طبع آراسته شده است. این اثر فرهنگی ـ پژوهشی با هدف معرفی دقیق و جامع تربت پاک بزرگان، اولیای الهی، و عارفان وارسته سرزمینهای اسلامی تدوین شده است تا مخاطبان با مفاخر علمی و سرمایههای معنوی کشور آشنا شوند. این مجموعه شامل معرفی ۱۰۰ شخصیت از کشورهای ایران، عراق و سوریه است و تلاش دارد تا جایگاه این بزرگان در تاریخ و فرهنگ را تبیین کند.
فصل نخست این مستند و کتاب، شامل یکصد قسمت است که توسط مؤسسه فرهنگی شهید آوینی تولید شده و شامل کارگردانی قاسم عوضبیگی و تهیهکنندگی محمدرضا کاشانی موحد بوده است. این تلاش گروهی یک قدم بزرگ در حفظ و انتقال تاریخ معنوی محسوب میشود.
ساختار چهاربخشی معرفی هر عارف
کتاب «تربت ما» رویکردی عمیق برای معرفی هر شخصیت اتخاذ کرده و محتوای آن در چهار بخش ساختار یافته است که هر بخش جنبهای متفاوت از زندگی و جایگاه فرد را مورد بررسی قرار میدهد:
- نگارهای از زندگانی شخصیت مورد نظر
- روایت داستانهای مرتبط با آن عارف
- دیدگاهها و سخنان کارشناس مربوطه
- روایت سنگ: بررسی دقیق سنگ مزار و مسائل هنری پیرامون آن
در بخش «روایت سنگ»، جزئیاتی مانند متن سنگنوشته، نوع خط، نام خوشنویس، و ویژگیهای هنری و تاریخی سنگ مزار مورد توجه قرار گرفته است. این سنگها به عنوان اسناد ارزشمند فرهنگ، هنر و ایمان مردم هر دوره تلقی میشوند و اهمیت علمی بالایی دارند.
«سنگ مزار این شخصیتها، اسنادی ارزشمند از فرهنگ، هنر، ایمان و ذوق مردم هر دورهاند و واجد اهمیت علمی و هنری قابل توجهی هستند.»
چالش حفظ میراث فرهنگی و معنوی
متأسفانه، محتوای کتاب بر یک چالش مهم تأکید میکند: کوتاهی در حفظ آثار کمنظیر سنگنوشتهها و مزار بزرگان در سالهای اخیر. اجرای طرحهایی مانند «یکسانسازی قبور» به عنوان تهدیدی جدی برای از بین رفتن بسیاری از این میراثهای ماندگار برجسته شده است. این امر لزوم توجه بیشتر به حفاظت از این نمادهای هویتی و تاریخی را دوچندان میسازد.
- معرفی چهرههای برجسته از شهرهای متعدد ایران مانند اراک، اصفهان، قم و تهران صورت گرفته است.
- هدف اصلی پروژه مستند و کتاب، آشنایی با سرمایههای معنوی سرزمینهای اسلامی است.
- تحلیل سنگ مزار شامل بررسی جنبههای هنری و تاریخی آن است.
- نگرانیهایی جدی در خصوص نابودی میراثهای سنگی به دلیل طرحهای جدید مطرح شده است.
«جای تأسف است که در سالهای اخیر، نهتنها در حفظ این آثار کمنظیر کوتاهی شده، بلکه اجرای طرحهای موسوم به «یکسانسازی قبور» موجب از بین رفتن یا تهدید بسیاری از این میراثهای ماندگار شده است.»
کتاب «تربت ما» نه تنها یک اثر زندگینامهای است، بلکه یک فراخوان برای توجه بیشتر به هویت تاریخی و در سرزمین ما محسوب میشود و ابعاد هنری و سندی سنگنوشتهها را به نمایش میگذارد.
