انتخابات میان دورهای آمریکا: چیستی و اهمیت تعیینکننده آن در ساختار قدرت
انتخابات میان دورهای آمریکا که هر دو سال یک بار برگزار میشود، نقشی تعیینکننده در تعیین توازن قدرت بین رئیسجمهور و کنگره (شامل سنا و مجلس نمایندگان) دارد و بر مسیر سیاسی کشور تأثیرگذار است.
انتخابات میان دورهای آمریکا: سازوکار محوری قدرت سیاسی
انتخابات میان دورهای آمریکا یکی از حیاتیترین رویدادهای سیاسی این کشور است که علیرغم توجه کمتر رسانهای نسبت به انتخابات ریاست جمهوری، تأثیر عمیق و مستقیمی بر مسیر قدرت در واشنگتن دارد. این انتخابات هر دو سال یک بار و در میانه دوره چهارساله ریاست جمهوری برگزار میشود و مشخص میکند کدام حزب کنترل کنگره آمریکا (شامل مجلس نمایندگان و سنای آمریکا) را در دست خواهد گرفت. عدم همراهی کنگره عملاً اجرای برنامههای مهم کاخ سفید را غیرممکن میسازد و میتواند رئیسجمهور را با بنبست سیاسی مواجه کند.
در این انتخابات، تمامی ۴۳۵ کرسی مجلس نمایندگان که برای دورههای دوساله انتخاب میشوند، به رأی گذاشته میشوند. همچنین، حدود یکسوم کرسیهای سنا با دوره ششساله نیز وارد رقابت میشوند. این ترکیب سبب میشود که نتیجه انتخابات میان دورهای بتواند به کلی توازن قدرت را تغییر دهد.
نقش محوری کنگره در ساختار سیاسی
اهمیت این انتخابات از نقش کلیدی کنگره ناشی میشود. کنگره نه تنها قوه مقننه است، بلکه بر عملکرد دولت نظارت کرده و با تشکیل کمیتههای تحقیق، دولت را تحت فشار قرار میدهد. حزبی که اکثریت را در هر یک از مجالس کنگره یا سنا در اختیار داشته باشد، دستور کار سیاسی کشور و مسیر قانونگذاری را تعیین میکند و روسای کمیتههای کلیدی را منصوب مینماید. برای یک رئیسجمهور، همراهی کنگره به معنای پیشبرد برنامههای اقتصادی، امنیتی و اجتماعی است؛ در مقابل، از دست دادن آن به معنای ورود به دوره انسداد است که در آن لوایح دولت یا تصویب نمیشوند یا در پیچوخم کنگره متوقف میمانند و رئیسجمهور مجبور به استفاده از ابزارهایی مانند فرمان اجرایی با دامنه محدود میشود.
سنجش اعتبار دولت و قطببندی سیاسی
در فرهنگ سیاسی آمریکا، انتخابات میاندورهای به مثابه یک همهپرسی غیررسمی درباره عملکرد دو سال نخست دولت مستقر عمل میکند. سابقه نشان میدهد که حزب رئیسجمهور اغلب کرسیهای قابل توجهی را از دست میدهد، زیرا مشارکت پایینتر نسبت به انتخابات ریاست جمهوری، به نفع رأیدهندگان ناراضی عمل میکند. نتایج این انتخابات مستقیماً بر سیاستهای داخلی مانند اقتصاد، تورم، خدمات درمانی، مالیات و کنترل سلاح تأثیر میگذارد. بهعنوان مثال، موضوع سقط جنین پس از تصمیم دیوان عالی آمریکا، اهمیت بیشتری در این رقابتها پیدا کرد.
“انتخابات میان دوره ای امریکا اگرچه از نظر رسانه ای کمتر از انتخابات ریاست جمهوری مورد توجه قرار می گیرد اما در عمل یکی از تعیین کننده ترین سازوکارهای سیاسی این کشور است.”
علاوه بر این، انتخابات میاندورهای ابزار فشار کنگره بر کاخ سفید را تقویت میکند. اکثریت مخالف میتواند تحقیقات گستردهای را آغاز کند که تمرکز دولت را از قانونگذاری به مدیریت بحران منتقل میسازد و موجب تضعیف جایگاه رئیسجمهور میشود.
- تعیین کننده کنترل مجالس کنگره (سنا و مجلس نمایندگان).
- سنجش غیررسمی رضایت عمومی از دو سال عملکرد رئیسجمهور.
- تأثیر مستقیم بر اولویتهای قانونگذاری در حوزههای داخلی.
- افزایش یا کاهش قدرت نظارتی کنگره بر قوه مجریه.
- سکوی پرتابی برای نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری آتی.
“حزبی که اکثریت مجلس نمایندگان یا سنا را در اختیار داشته باشد دستور کار سیاسی کشور را تعیین می کند و روسای کمیته های کلیدی را منصوب می کند و مسیر قانون گذاری را شکل می دهد.”
در نهایت، نتایج انتخابات میاندورهای نشاندهنده انرژی اجتماعی احزاب و شانس چهرههای سیاسی برای رقابتهای آینده است و پیامی روشن درباره وضعیت سیاسی رئیسجمهور موجود ارسال میکند. این رویداد برای ناظران خارجی نیز نشانه مهمی از جهتگیری افکار عمومی در ایالات متحده امریکا محسوب میشود.
