وضعیت بحرانی منابع آبی تهران؛ کمترین ذخیره سدهای پایتخت در ۴۶ سال گذشته

بحران کم‌آبی و وضعیت نگران‌کننده سدهای تهران

وضعیت منابع آبی کلان‌شهر تهران به مرحله بحرانی رسیده است؛ این در حالی است که دومین ماه از زمستان در حال سپری شدن است و بسیاری از استان‌ها همچنان با تنش آبی دست و پنجه نرم می‌کنند. از ابتدای سال آبی تا ۱۹ بهمن ماه، حجم ورودی آب به مخازن سدهای کشور ۸ میلیارد و ۲۹۰ میلیون مترمکعب بوده که تنها ۳ درصد نسبت به سال گذشته افزایش اندکی داشته است. در مقابل، خروجی سدها با ثبت ۷ میلیارد و ۵۱۰ میلیون مترمکعب، کاهشی ۲۸ درصدی نسبت به سال گذشته نشان می‌دهد. در حال حاضر، حجم کل ذخایر آبی کشور تنها به ۱۹ میلیارد و ۴۱۰ میلیون مترمکعب رسیده که معادل ۳۷ درصد ظرفیت سدها است و ۶۳ درصد ظرفیت‌ها خالی مانده‌اند.

وضعیت سدهای استان تهران به مراتب وخیم‌تر گزارش شده است. به دلیل بارندگی‌های کمتر از حد نرمال (تنها ۶۱ میلی‌متر در مقایسه با میانگین بلندمدت ۱۴۵ میلی‌متر)، سدهای تهران در شرایط مطلوبی نیستند. سد امیر کبیر تنها ۴ درصد، سد لار ۱ درصد، سدهای لتیان و ماملو ۷ درصد و سد طالقان (به عنوان سد مشترک) ۲۰ درصد پرشدگی دارند. این ارقام نشان می‌دهد که حجم آب برخی سدها به حجم مرده نزدیک شده یا رسیده است و تنها از سد طالقان برای تأمین آب شرب استفاده می‌شود. سخنگوی آبفای استان تهران تأیید کرده است که حجم ذخیره سد کرج حدود ۶.۵ میلیون مترمکعب و سد لتیان تنها ۴.۵ میلیون مترمکعب است؛ رقمی که در ۴۶ سال گذشته بی‌سابقه بوده است.

• ورودی و خروجی سدهای تهران تقریباً برابر شده است، به طوری که با وجود بارش‌ها، روان‌آب و ذخایر سدها رشد چندانی نداشته‌اند.
• میزان بارش‌های امسال در تهران به دلیل آغاز دیرهنگام بارندگی‌ها و پاییز خشک، کمتر از نصف حد نرمال بوده است.
• تاکنون معادل یک‌ونیم برابر حجم سد لتیان به شبکه آب تهران تزریق شده تا شبکه پایدار بماند.
• نگرانی عمده بر سر تأمین آب شرب در تابستان پیش‌رو است، چرا که بارش‌های زمستانی کسری چندین ساله را جبران نکرده‌اند.
• ضروری است که شهروندان با کاهش مصرف و استفاده از لوازم کاهنده، مقدمات بحران بزرگتر تابستانی را فراهم نکنند.

به گفته سخنگوی آبفای تهران: «حجم ذخیره سد کرج حدود ۶.۵ میلیون مترمکعب و سد لتیان تنها ۴.۵ میلیون مترمکعب است؛ رقمی که در ۴۶ سال گذشته بی‌سابقه بوده است.»

«ما نباید بارش‌های زمستانی، ما را از دشواری تأمین آب در تابستان پیش‌رو غافل کند.»

با توجه به تداوم وضعیت قرمز منابع آبی و رسیدن ذخایر سدها به سطوح بی‌سابقه تاریخی، مدیریت مصرف آب شرب توسط مشترکین تهرانی در ماه‌های آتی اهمیت حیاتی پیدا می‌کند تا از مشکلات جدی‌تری مانند قطعی‌های مکرر یا تعدیل شدیدتر آب در تابستان جلوگیری شود. تدابیر شرکت آبفا برای تابستان آینده همچنان اصلی‌ترین دغدغه شهروندان پایتخت باقی مانده است.