تعهد روسیه به رفتار مسئولانه پس از انقضای پیمان «استارت جدید»
کرملین اعلام کرد که روسیه در پی انقضای پیمان کاهش تسلیحات هستهای استراتژیک، رفتاری سنجیده و مسئولانه خواهد داشت. این پیمان در تاریخ ۵ فوریه منقضی میشود.
موضع روسیه در قبال انقضای پیمان «استارت جدید»
در پی انقضای پیمان کاهش تسلیحات استراتژیک «استارت جدید» (New START) در تاریخ ۵ فوریه، کاخ کرملین بر لزوم رفتار مسئولانه و سنجیده روسیه تأکید کرد. یوری اوشاکوف، دستیار رئیسجمهور، پس از مکالمه ولادیمیر پوتین با رهبر چین، شی جین پینگ، اظهار داشت که مسکو بر اساس «تحلیل دقیق وضعیت کلی امنیتی» عمل خواهد کرد. این پیمان که تعداد کلاهکهای هستهای و موشکهای بالستیک بین قارهای روسیه و ایالات متحده را محدود میکرد، نقطه عطفی در روابط کنترل تسلیحات بین دو قدرت بزرگ محسوب میشد. پیش از این، در سپتامبر ۲۰۲۵، پوتین آمادگی روسیه را برای تمدید یک ساله محدودیتهای کمی پیمان اعلام کرده بود، مشروط بر اینکه واشنگتن نیز به همین ترتیب عمل کند. با این حال، این پیشنهاد تاکنون پاسخی رسمی از سوی دولت آمریکا دریافت نکرده است.
مسئله انقضای «استارت جدید» در شرایطی مطرح میشود که تنشهای بینالمللی و نگرانیها در مورد ثبات استراتژیک افزایش یافته است. کارشناسان معتقدند که عدم تمدید این پیمان میتواند به مسابقه تسلیحاتی جدیدی دامن بزند و پیشبینی میشود که ایالات متحده بتواند پتانسیل هستهای خود را به راحتی افزایش دهد. این وضعیت، اهمیت اظهارات کرملین مبنی بر احتیاط در اقدامات آتی را بیش از پیش برجسته میسازد. نگرانیها همچنین از سوی تحلیلگران آمریکایی ابراز شده است که معتقدند توافق احتمالی بین پوتین و ترامپ (که پیشتر این پیشنهاد را «ایده خوب» خوانده بود) میتواند روند کنترل تسلیحات را مجدداً آغاز کند.
نکات کلیدی مطرح شده توسط مسکو و محیط بینالمللی پیرامون این موضوع عبارتند از:
- تاکید بر تحلیل وضعیت امنیتی: روسیه بر اساس ارزیابی دقیق شرایط بینالمللی تصمیمگیر خواهد بود.
- عدم پاسخ آمریکا: واشنگتن هنوز به پیشنهاد تمدید یکساله پوتین پاسخی رسمی نداده است.
- همکاریهای استراتژیک: پوتین و شی جین پینگ بر سطح بیسابقهی «مشارکت جامع و همکاری راهبردی» بین دو کشور تأکید کردند.
- نگرانیها از مداخله: روسیه هرگونه استقرار نیروهای غربی در اوکراین را مداخله نظامی تلقی کرده و آن را «غیرقابل قبول» دانسته است.
- تحولات منطقهای: تحولات دیگری مانند مذاکرات ایران و آمریکا در ابوظبی و تحولات مربوط به لیبی نیز در همین بازه زمانی پوشش داده شدهاند.
دستیار کرملین اظهار داشت: «ولادیمیر پوتین تأکید کردند که در این وضعیت، ما بر اساس تحلیل دقیق وضعیت کلی امنیتی، به شیوهای سنجیده و مسئولانه عمل خواهیم کرد.»
یک تحلیلگر آمریکایی اشاره کرد که «ثبات استراتژیک نیازمند صلح در اوکراین است»، در حالی که ناتو این موضوع را یک تهدید میبیند.
در نهایت، تعهد اعلامشده از سوی روسیه نشاندهنده تلاش برای حفظ نوعی تعادل و پیشبینیپذیری در حوزه تسلیحات استراتژیک، حتی در غیاب یک چارچوب قانونی معتبر بینالمللی است. با این حال، آینده کنترل تسلیحات جهانی همچنان به واکنشها و اقدامات ایالات متحده بستگی دارد و اقدامات بعدی مسکو به طور مستقیم تحت تأثیر تحولات ژئوپلیتیکی گستردهتر خواهد بود.
