مرور مطبوعات: پوتین و لوکاشنکو در نشست شورای صلح حضور نیافتند؛ اتحادیه اروپا بر مذاکرات هسته‌ای فشار می‌آورد

عناوین اصلی مطبوعات روسیه در ۱۲ فوریه

روزنامه های روسیه در روز پنجشنبه ۱۲ فوریه، به موضوعات کلیدی متعددی در عرصه بین‌المللی پرداختند که در صدر آن‌ها اختلافات ادامه‌دار روسیه و آمریکا و همچنین تلاش‌های اتحادیه اروپا برای دستیابی به استقلال استراتژیک و هسته‌ای قرار داشت. یکی از نکات برجسته، عدم حضور رهبران روسیه و بلاروس، یعنی ولادیمیر پوتین و الکساندر لوکاشنکو، در اولین جلسه «شورای صلح» بود که توسط رئیس‌جمهور وقت آمریکا، دونالد ترامپ، ایجاد شده بود.

تحلیل‌ها نشان می‌دهد که بهبود روابط مسکو و واشنگتن همچنان تحت‌الشعاع موضوع اوکراین قرار دارد. علیرغم انقضای معاهده «کاهش جدید سلاح‌های استراتژیک» (نیو استارت) در ۵ فوریه و عدم دریافت پاسخ رسمی از سوی آمریکا، روسیه همچنان به تعلیق یکجانبه پایبند است. سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، اشاره کرد که واشنگتن نیز عجله‌ای برای رها کردن این محدودیت‌ها ندارد، هرچند کارشناسان معتقدند موضع آمریکا در قبال این معاهده مبهم است و ممکن است دلایل آن بیشتر داخلی باشد تا پاسخ به درخواست‌های روسیه.

چالش‌های دیپلماتیک و شورای صلح

عدم حضور پوتین و لوکاشنکو در اولین نشست شورای صلح ترامپ که برای حل و فصل مناقشه غزه تشکیل شده بود، اهمیت این برهه دیپلماتیک را نشان داد؛ کرملین دلیل آن را مشغله کاری اعلام کرد و مینسک نیز به تحریم‌های غیرقانونی اتحادیه اروپا اشاره نمود. کارشناسان بر این باورند که دولت ترامپ از مسائل دیگری مانند مسائل اوکراین استفاده می‌کند تا روسیه را وادار به امتیازدهی کند. در همین راستا، دیپلمات‌های روسی اظهار داشتند که تلاش‌ها برای جدا کردن موضوع اوکراین از همکاری‌های دوجانبه سخت است.

تلاش اتحادیه اروپا برای خودمختاری هسته‌ای

موضوع دیگر مورد توجه، تلاش‌های اتحادیه اروپا برای دستیابی به «خودمختاری استراتژیک» از آمریکا، به ویژه در حوزه هسته‌ای است. بحث‌هایی جدی در پشت پرده در مورد ایجاد زرادخانه هسته‌ای اختصاصی اتحادیه اروپا مطرح شده است، اقدامی که روزگاری غیرقابل تصور به نظر می‌رسید. این روند بلندمدت، که ممکن است دهه‌ها طول بکشد، تا حد زیادی به ادامه سیاست‌های فعلی آمریکا بستگی دارد. استفاده از پتانسیل هسته‌ای فرانسه به عنوان یکی از گزینه‌ها مطرح شده است، اما برای گسترش آن تحت «چتر هسته‌ای اروپایی» نیاز به اجماع گسترده سیاسی در سطح ملی کشورهاست.

«جداسازی مسیر اوکراین از مسائل همکاری دوجانبه بین روسیه و آمریکا همچنان کار دشواری است، عمدتاً به دلیل دولت ترامپ.»

همچنین، مذاکرات دو جانبه بین ایران و آمریکا بر سر برنامه هسته‌ای با سفر فوری بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، به کاخ سفید تحت تأثیر قرار گرفت. نتانیاهو در تلاش بود تا از هرگونه توافق «نرم» با تهران جلوگیری کرده و بر گنجاندن مواردی مانند محدودیت‌های موشک‌های بالستیک و توقف غنی‌سازی اورانیوم اصرار ورزد.

«آمریکا عمداً همکاری با مسکو را در سایر موضوعات به منظور دریافت امتیازاتی در مورد حل و فصل اوکراین به تأخیر می‌اندازد.»

بسته جدید تحریم‌های احتمالی اتحادیه اروپا علیه نفت روسیه نیز مورد بحث بود، که شامل ممنوعیت حمل و نقل نفت روسیه توسط کشتی‌های اروپایی می‌شود. کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند که این اقدامات، به ویژه با توجه به فشار آمریکا بر کشورهایی مانند هند، می‌تواند منجر به افزایش تخفیف‌های نفت روسیه و افزایش نرخ حمل و نقل شود، اگرچه شرکت‌های روسی روش‌های جایگزین توسعه ناوگان خود را ادامه خواهند داد.

سایر تحولات

موضوعاتی مانند تلاش‌های اسرائیل برای تأثیرگذاری بر مذاکرات هسته‌ای آمریکا و ایران، و همچنین گفت‌وگوهای اتحادیه اروپا برای ایجاد نیروی هسته‌ای خود به عنوان بخشی از استقلال استراتژیک، نشان‌دهنده پیچیدگی‌های ژئوپلیتیکی در اوایل فوریه است. این گزارش‌ها تأکید می‌کنند که در حالی که برخی کشورها به دنبال کاهش تنش‌ها هستند، قطب‌های قدرت همچنان مشغول تنظیم مجدد توازن‌های استراتژیک جهانی می‌باشند.