اولین نشست هیئت صلح غزه؛ اهداف، اعضا و نقش احتمالی ایران
هیئت صلح با محوریت پایان جنگ غزه و بازسازی آن، بیش از ۵ میلیارد دلار متعهد شد؛ روسیه ۱ میلیارد دلام کمک کرد اما در نشست شرکت نکرد.
هیئت صلح غزه چیست و چه کسانی عضو آناند؟
هیئت صلح غزه سازمانی تازهتأسیس است که با ابتکار ایالات متحده و در حاشیهی مجمع جهانی اقتصاد داووس راهاندازی شد. در مراسم امضای منشور آن در ۲۲ ژانویه، نمایندگان ۱۹ کشور از جمله ترکیه، قطر، عربستان، اردن، امارات، ارمنستان، آذربایجان، قزاقستان، ازبکستان، پاکستان، اندونزی، مجارستان، بحرین، مراکش، کوزوو، آرژانتین، پاراگوئه و مغولستان حضور داشتند. هدف اصلی این نهاد در مرحلهی نخست، پایان دادن به جنگ غزه و جمعآوری کمکهای مالی برای بازسازی این باریکه است؛ اما ساختار آن بهگونهای طراحی شده که در آینده میتواند به بحرانهای دیگر جهان نیز ورود کند.
اعضا و ماهیت عضویت
طبق اساسنامهی منتشرشده، هر کشور عضو حداکثر سه سال در هیئت باقی میماند، مگر آنکه حق عضویت دائمی را با پرداخت دستکم ۱ میلیارد دلار بخرد. تاکنون بیش از ۵۰ کشور اعلام آمادگی کردهاند و پیشبینی میشود این رقم افزایش یابد. در نشست افتتاحیهی واشنگتن (۱۹ فوریه) نمایندگان دستکم ۲۰ کشور شرکت داشتند؛ از اروپا، خانم «دوبراکا شویکا» به نمایندگی از اتحادیه اروپا حضور یافت، وزرای خارجهی قبرس، ترکیه، ایتالیا و اسرائیل، معاونان وزارت خارجهی لهستان و یونان، رؤسای جمهور قزاقستان، رومانی و ازبکستان، نخستوزیران ارمنستان، مصر و کامبوج، سرکردهی حزب کمونیست ویتنام و نیز هیئتهایی از جمهوری چک، اسلواکی و سوییس بهعنوان ناظر در این گردهمایی شرکت کردند.
تعهدات مالی و امنیتی
دونالد ترامپ اعلام کرد کشورهای عضو در نشست نخست بیش از ۵ میلیارد دلار برای بازسازی غزه متعهد شدهاند. همچنین هزاران نیروی پلیس و نیروهای تثبیتکنندهی بینالمللی جهت حفظ امنیت مردم غزه بسیج خواهند شد. ایالات متحده قصد دارد ۱۰ میلیارد دلار به فعالیتهای هیئت کمک کند و طرحی جامع برای بازسازی و ایجاد نیروی تثبیت بینالمللی ارائه دهد.
مواضع روسیه
ولادیمیر پوتین اعلام کرد روسیه حتی پیش از تعیین جایگاه رسمی خود در هیئت، آماده است ۱ میلیارد دلار از داراییهای بلوکهشدهاش در آمریکا را به این امر اختصاص دهد. با این حال، هیئت نمایندگی روسیه در نشست اول شرکت نکرد و مسکو اعلام کرد تصمیمگیری نهایی پس از بررسی کامل اساسنامه و هماهنگی با شرکای خاورمیانهای اتخاذ خواهد شد. دیپلماتهای روس تأکید دارند که هیئت صلح نمیتواند جایگزین سازمان ملل شود و انتظار دارند این نهاد بهطور صریح خواهان کاهش تنش در نوار غزه و کرانه باختاری شود.
کشورهای کنارهگیر
- مکزیک به دلیل «نبود نمایندهای از فلسطین» فقط بهعنوان ناظر حضور یافت و عضویت نپذیرفت.
- سوییس و اسپانیا نیز به همین دلایل از عضویت خودداری کردند.
- فرانسه مشارکت در هیئت را «غیرقابل قبول» دانست و خواستار توضیح از کمیسیون اروپا شد که بدون حکم شورای اتحادیه اروپا، نمایندهای فرستاده است.
