غزه رمضان را در سایه آتش‌بس شکننده و ترس از بازگشت جنگ استقبال می‌کند

رمضان در غزه؛ آواز اذان در میان خیمه‌های پاره

در ماه رمضان امسال، خانواده‌های فلسطینی در غزه بار دیگر بین امید به آتش‌بس شکننده و ترس از بازگشت جنگ معلق‌اند. ميسون البراوراوي، مادر ۵۲ ساله ساکن اردوگاه البریج، با آویزان کردن فانوس رمضان در چادرشخیمه‌ای که دیواره‌هایش با نقاشی‌های کودکان رنگی شده، می‌گوید: «می‌خواهم بچه‌ها احساس شادی کنند، حتی اگر فقط یک لحظه باشد.» او خانه‌اش را در آغاز جنگ از دست داد و اکنون با همسر و دو پسرش در شرایط «بسیار بد» زندگی می‌کند؛ با این حال، برای ساکنان اردوگاه **ماه رمضان «برکت» است، فرصتی برای همدلی و کمک‌رسانی در پخت نان و توزیع خرما و آب قبل از اذان.

ترس از تکرار قحطی

ماجرا زمانی تلخ‌تر می‌شود که حافظه جمعی مردم هنوز قحطی شدید سال گذشته را زنده نگه می‌دارد؛ هنگامی که از نوزدهم مارس ۲۰۲۵، جنگ دوباره شعله‌ور شد و ورود کمک‌های غذایی متوقف شد. ميسون می‌گوید: «به ما می‌گویند آرد و برنج ذخیره کنید؛ جنگ برمی‌گردد.» پسر کوچکش آن‌قدر گرسنه بود که «مرگ را دعا می‌کرد» تا از شرّ گرسنگی رها شود. امسال، بازار الزاویه اندک رونقی گرفته، اما قیمت‌ها همچنان سر به فلک می‌کشد و توان خرید مردم کفاف یک وعده ساده را هم نمی‌دهد.

کمک‌های انسانی؛ لبخند در دل مصیبت

حنان العطار، مادر هشت فرزند که از بیتی‌لاهیا به دیرالبلح گریخته، روز اول رمضان بسته غذایی شامل لوبیا، حلوا، خرما، ارده و کمی پنیر خامه‌ای دریافت می‌کند. او با لبخند دل‌خراشی می‌گوید: «این برای فردا سحری کافی است.» حنان که در چادر ۱۵ نفره‌ای زندگی می‌کند، پولی کنار گذاشته تا برای افطار یک کیلو گوشت بخرد؛ چون «روزه باید پروتئین بخوری». اما اندوه واقعی‌اش جای خالی دو پسر جوانش است که سال گذشته در حمله هوایی شهید شدند؛ دختری که از یکی از آن‌ها به یادگار مانده هنوز دو ساله نشده است.

آشپزی روی آتش؛ گاز «گنج» است

در اردوگاه، طبخ غذا هنوز با هیزم و پلاستیکی که شعله را از باد حفظ می‌کند انجام می‌شود. حنان سیلندر ۸کیلویی گاز را دو ماه پیش پر کرده و تا رمضان نگه داشته: «گاز مثل گنج است؛ برای سحری یا کاری فوری کنارش گذاشته‌ام.» او روزها را یک‌یک می‌خرد تا مواد فاسد نشوند، چون برق و یخچال وجود ندارد و «هرچه بخری باید همان روز خورده شود».

«ما از درون زخمی‌ایم، اما می‌خواهیم کودکان‌مان احساس کنند رمضان هنوز ماه برکت است.» — ميسون البراوراوي

«خانه و خانواده‌ام را از دست داده‌ام، اما دعا می‌کنم این رمضان با خیر و صلح همراه باشد و ما به خانه‌مان بازگردیم.» — حنان العطار

نتیجه‌گیری

در غزه، رمضان امسال هم مانند دو سال گذشته، نیایش برای صلح و ترس از جنگ همزمان جریان دارند. مردم در چادرها، بین آوارگی و فقدان، امیدواری را با ذخیره آرد و برنج تمرین می‌کنند تا شاید قحطی تکرار نشود. برای آن‌ها ماه روزه دیگر فقط عبادت نیست؛ مقاومتی روزانه است برای زنده نگه‌داشتن لحظه‌های انسانی در دل ویرانه‌ها.