احتمال حضور جنگندههای پنهانکار J-20 چین در نیروی هوایی ایران
انتشار تصویری از اهدای ماکت جنگنده J-20 چین به فرمانده نیروی هوایی ایران، نگرانیهایی درباره صادرات این جنگندههای نسل پنجم به تهران و تأثیر آن بر توازن نظامی منطقه ایجاد کرده است.
تحولات راهبردی: آیا ایران میزبان جنگندههای J-20 چین میشود؟
انتشار یک تصویر که در آن یک دیپلمات نظامی چینی ماکت جنگنده پنهانکار J-20 Mighty Dragon را به فرمانده نیروی هوایی ایران اهدا میکند، بحثهای گستردهای را در مورد احتمال فروش این جنگندههای نسل پنجم چینی به ایران برانگیخته است. این سناریو، در صورت تحقق، میتواند تغییرات راهبردی بزرگی را در توازن قدرت نظامی خاورمیانه، بهویژه در برابر اسرائیل و ایالات متحده، رقم بزند. در حال حاضر، نیروی هوایی ایران فاقد جنگندههای پنهانکار نسل پنجم است و ورود J-20 قابلیتهای حیاتی مانند پنهانکاری، قدرت محاسباتی پیشرفته و ظرفیت بالای حمل تسلیحات را به ارتش ایران اضافه خواهد کرد. این تواناییها بهطور بالقوه میتواند موازنه دفاعی اسرائیل را که عمدتاً بر جنگندههای F-35I Adir متکی است، به چالش بکشد.
قابلیتها و مقایسه J-20 با F-35
جنگنده J-20 چین اندکی بزرگتر از F-35 آمریکایی است و برخی تحلیلها نشان میدهند سطح پنهانکاری آن نسبت به رقبای آمریکایی پایینتر است. با این حال، نقطه قوت اصلی J-20 در نقش «بمبافکن سنگین» آن نهفته است. این جنگنده قادر به حمل مقدار بسیار بیشتری تسلیحات در محفظههای داخلی و خارجی خود، یعنی حدود ۲۷,۹۸۸ پوند است، در حالی که F-35 در پیکربندی کامل میتواند ۱۸,۰۰۰ پوند مهمات حمل کند. این برتری در حمل بار میتواند در صورت برتری کیفی، مزیت بزرگی در نبردهای هوایی برای ایران ایجاد کند. از نظر سرعت، J-20 به سرعت ۲ ماخ دست مییابد که سریعتر از F-35 (۱.۶ ماخ) است، اما از F-22 با سرعت ۲.۲۵ ماخ کندتر است.
- انتقال فناوری نسل پنجم: دستیابی ایران به J-20 به معنای دسترسی به فناوریهای پنهانکاری و اویونیک پیشرفته خواهد بود.
- چالش برای پدافند هوایی اسرائیل: این جنگندهها میتوانند تهدیدی جدی برای جنگندههای F-35I Adir اسرائیل باشند که در ردیابی و انهدام پهپادها و موشکهای ایرانی موفق بودهاند.
- برد عملیاتی: نزدیکی جغرافیایی ایران به اسرائیل، نیاز به سوختگیری هوایی برای J-20ها را برای انجام مأموریتهای تهاجمی کاهش میدهد.
- نیاز به ناوگان بزرگ: برای تأثیرگذاری استراتژیک، به تعداد قابل توجهی از این جنگندهها نیاز است که مسئله تأمین بودجه برای ایران مطرح است.
- عوامل کلیدی عملکرد: موفقیت J-20 نه تنها به ابعاد ظاهری، بلکه به کیفیت سیستمهای مأموریتی، دقت حسگرها و برد کنترل آتش بستگی دارد.
«احتمال صادرات جنگنده J-20 توسط چین نشاندهنده بازنگری احتمالی پکن در استراتژی خود برای تقویت بازدارندگی تهران در برابر نیروی هوایی اسرائیل است.»
«توانایی حمل بار بسیار زیاد J-20 در نقش بمبافکن سنگین، میتواند در سناریوی برتری هوایی این جنگندهها در آسمان منطقه، بسیار تأثیرگذار باشد.»
در مجموع، در حالی که مسئله خرید تعداد کافی از این جنگندههای پیشرفته توسط ایران باید از نظر مالی بررسی شود، تصور حضور J-20ها در آسمان ایران، مسیر جدیدی را برای محاسبات امنیتی در خاورمیانه ترسیم میکند که نیازمند تحلیلهای دقیق سیستم به سیستم در برابر توانمندیهای موجود اسرائیلی است.
