«کوچ»؛ روایتی متفاوت از دوران نوجوانی و جوانی حاج قاسم سلیمانی در مسیر سینمای قهرمانمحور
مهدی مطهر، تهیهکننده فیلم «کوچ»، تأکید میکند این فیلم بر اساس زیست واقعی حاج قاسم سلیمانی در دوره کودکی، نوجوانی و جوانی ساخته شده و مبتلا به پروپاگاندا نیست.
«کوچ»؛ نگاهی واقعگرایانه به زندگی حاج قاسم سلیمانی
فیلم سینمایی «کوچ» که در چهلوچهارمین جشنواره فیلم فجر حضور دارد، به تهیهکنندگی مهدی مطهر، به بررسی دوران کودکی، نوجوانی و سالهای ابتدای جوانی سردار سلیمانی میپردازد. مطهر تأکید دارد که هدف این اثر، نمایش زیست واقعی این شخصیت اسطورهای بوده و برخلاف بسیاری از آثار مرتبط، به سمت پروپاگاندا یا تمرکز بر یک مقطع خاص نرفته است. این فیلم تلاش میکند تصویری انسانی و زمینی از قهرمان ارائه دهد، تصویری که نشان دهد چگونه او طی یک دوره ۱۷ یا ۱۸ ساله به جایگاه فعلی رسیده است.
روند شکلگیری ایده فیلم از مطالعه یک کتاب شروع شد که ماحصل سالها مصاحبه با دوستان و خانواده شهید بود. این کتاب به همراه اثر دیگری از احمد یوسفزاده، منابع اصلی تحقیق بودند. با این حال، با توجه به اینکه داستان در دهههای ۳۰، ۴۰ و ۵۰ در کرمان میگذشت، تحقیقات گستردهای برای طراحی صحنه، لباس و جزئیات زندگی آن دوره انجام شد.
چالشهای روایت تاریخ چنددههای و رئالیسم اثر
یکی از بزرگترین چالشهای فیلمنامه، عدم وجود یک هسته مرکزی خاص بود، زیرا روایتگر ۱۷ سال از زندگی فرد است. تیم تولید سعی کردهاند با استفاده از خردهروایتهای کوچک و پرداخت هنرمندانه به اتمسفر شهر و روستا، شخصیت قهرمان را به تدریج در ذهن مخاطب شکل دهند. مطهر تأکید میکند که «کوچ» فیلمی شدیداً رئالیستی است و از هرگونه تبلیغ یا طرح مسائل احساسی پرهیز کرده تا قهرمان برای همه مخاطبان، حتی کسانی که در ابتدا با او ارتباط حسی ندارند، قابل درک باشد.
«کوچ» اثری در جهت پروپاگاندا و تبلیغ نیست و به همین دلیل قهرمان قصه برای مخاطب رنگی طبیعی، انسانی و زمینی خواهد گرفت.
ویژگیهای فنی و بازیگری در «کوچ»
این فیلم اولین تجربه کارگردانی اثر است و تهیهکننده سعی کرده ترکیبی از افراد باتجربه و کمتجربه را به کار گیرد. استفاده از بازیگران کرمانی و نابازیگران به دلیل حفظ ارگانیک بودن فضا و لهجه، یکی دیگر از نکات متمایزکننده است. مطهر نوید میدهد که کارگردانی، تدوین، طراحی صحنه و تصویربرداری، جهشی رو به جلو برای فیلمهای اولی در سینمای ایران محسوب میشود.
- «کوچ» یک اثر اقتباسی است و سعی شده تا فاصله سینمای ایران با اقتباسهای موفق را کم کند.
- تمرکز بر زیست روزمره قهرمان به جای تمرکز بر یک واقعه خاص.
- استفاده از بازیگران بومی برای حفظ فضای رئال فیلم.
- نوید بازی فوقالعاده از زهرا مرادی در نقش مادربزرگ حاج قاسم سلیمانی.
- فیلم بوی «سفارشی بودن» ندارد و حاصل مشارکت افراد با عقاید شخصی است.
«دیدن این فیلم قطعاً نسبت به فیلمهای طنز یا آثاری که به آسیبهای اجتماعی میپردازند حوصله و صبر بیشتری میخواهد اما اطمینان دارم که اگر مخاطبان کمی به فیلم مهلت دهند با آن همراه میشوند.»
«کوچ» مسیری متفاوت را در سینمای قهرمانمحور دنبال میکند و با پرهیز از شعارزدگی، سعی در نمایش ریشههای انسانی یکی از چهرههای معاصر دارد. این رویکرد واقعگرایانه میتواند جذابیت بلندمدت فیلم را تضمین کند، بهویژه برای کسانی که دوران مورد روایت فیلم را تجربه کردهاند و حس نوستالژیک را متجلی میسازد.

