خانواده؛ خاستگاه تربیت منتظران واقعی در گفتمان مهدوی
بررسی نقش خانواده بهعنوان نخستین و اثرگذارترین بستر برای ترویج گفتمان مهدوی و تربیت نسلی امیدوار، مسئولیتپذیر و عدالتخواه در عصر انتظار.
خانواده؛ بستر اصلی گفتمان سازی مهدوی
سالروز ولادت حضرت بقیةالله الاعظم امام مهدی (عج) فرصتی مغتنم برای تأمل در اهمیت بنیادین نهاد خانواده در نهادینهسازی گفتمان مهدوی است. این گفتمان فراتر از یک مفهوم ذهنی صرف؛ مجموعهای از باورها، ارزشها و رفتارهایی است که باید سبک زندگی فردی و خانوادگی را جهت دهد. هدف اصلی این تربیت، پرورش نسلی امیدوار، مسئولیتپذیر و عدالتخواه در دوران انتظار است که آموزههای آن ریشه در قرآن کریم و اهلبیت (ع) دارد. خانواده بهعنوان اولین محیط اجتماعی، نقش حیاتی در انتقال این مفاهیم به فرزندان دارد تا آنان به جای انفعال، روحیه اصلاحگری و مسئولیت اجتماعی را در خود تقویت کنند.
قرآن کریم با وعده الهی در سوره قصص، آیه ۵، بر آینده روشن صالحان تأکید میکند: «وَنُرِیدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَی الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الْأَرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِینَ». این وعده، اساس اعتقاد به ظهور منجی و برقراری حکومت عدل جهانی است و انتقال صحیح این باور از کانون گرم خانواده آغاز میشود. خانوادهای که فرزندانش با این دیدگاه پرورش یابند، در مسیر آمادهسازی مقدمات ظهور گام برمیدارند.
- انتظار فعال: انتظار فرج در روایات اسلامی عملی برتر معرفی شده است: «أفضلُ أعمالِ أُمَّتی انتظارُ الفرج» که نشاندهنده ماهیت سازنده و فعال این انتظار است.
- اخلاقمداری منتظران: امام صادق (ع) منتظران حقیقی را کسانی میدانند که با ورع و محاسن اخلاق عمل کنند.
- مصادیق عینی انتظار: رعایت عدالت، صداقت در رفتار و توجه به حقوق دیگران، نمودهای عملی انتظار در محیط زندگی روزمره خانوادهها هستند.
- مصونسازی نسل آینده: در جوامع امروزی که دچار بحران هویت و تضعیف اخلاقی هستند، توسعه گفتمان مهدوی در خانواده یک راهبرد فرهنگی مؤثر برای حفظ نسل آینده در برابر آسیبهای اجتماعی است.
- اولویت تربیت دینی: خانواده مهدوی خانوادهای است که تربیت اخلاقی و دینی را در اولویت قرار داده و اعضای آن در مسیر اصلاح نفس خویش برای یاری امام عصر (عج) میکوشند.
پیامبر اکرم (ص) فرمودهاند: «أفضلُ أعمالِ أُمَّتی انتظارُ الفرج»؛ این بدان معناست که انتظار، یک انفعال نیست، بلکه رفتاری سازنده و متعهدانه است که پایههای اخلاقی و اجتماعی خانواده را تقویت میکند.
بر اساس منویات اهلبیت (ع)، خانواده باید کانونی برای تطبیق آموزههای دینی با سبک زندگی روزمره باشد تا این تربیت به صورت عملی به فرزند منتقل شود؛ «مَنْ سَرَّهُ أَنْ یَکُونَ مِنْ أَصْحَابِ الْقَائِمِ فَلْیَنْتَظِرْ وَلْیَعْمَلْ بِالْوَرَعِ وَمَحَاسِنِ الْأَخْلَاقِ».
در نهایت، نیمه شعبان یادآور مسئولیت همگانی برای ساختن خانوادهای آگاه و پویا است. این خانواده، زمینهساز تربیت نسلی است که نه تنها منتظر ظهور است، بلکه فعالانه در مسیر زمینهسازی برای آن حرکت میکند، و این ریشه در تقویت بنیانهای اخلاقی و اعتقادی در محیط خانواده دارد.



