لزوم انتخاب بین مسئولیت حزبی و جایگاه نظارتی توسط چهره‌های سیاسی

تعارض منافع در ساختار نظارت انتخابات

رئیس کمیسیون شوراها و امور داخلی مجلس، جوکار، با تأکید بر اهمیت حفظ سلامت انتخابات و اعتماد مردم، به موضوع تضاد منافع ناشی از حضور همزمان افراد با مسئولیت‌های حزبی در نهادهای نظارتی اشاره کرد. وی تصریح نمود که ساختار نظارت بر انتخابات باید به‌طور کامل از هرگونه وابستگی حزبی مبرا باشد تا شائبه‌ای در مورد بی‌طرفی ناظران ایجاد نشود. او توضیح داد که برخی نمایندگان همزمان در احزاب مختلف سمت‌هایی مانند دبیرکلی، سخنگویی یا عضویت در هیئت‌رئیسه احزاب را بر عهده دارند و در عین حال عضو هیئت‌های نظارت بر انتخابات شوراها نیز هستند، وضعیتی که به گفته ایشان «ابهام‌آفرین» است و می‌تواند اعتماد عمومی را مخدوش سازد.

لزوم تفکیک نقش‌های حزبی و نظارتی

نماینده یزد با استناد به ابلاغیه‌های اخیر در خصوص ترکیب هیئت‌های نظارت، بیان کرد که دستورالعمل‌ها به‌صراحت اعلام کرده‌اند افرادی که مسئولیت‌های حزبی در سطوح مختلف، از دبیرکل تا رده‌های مدیریتی پایین‌تر دارند، نمی‌توانند به هیچ عنوان در سطوح مختلف نظارتی (بخش، شهرستان یا استان) عضو باشند. هدف اصلی این محدودیت، جلوگیری از هرگونه برداشت نادرست و تضمین بی‌طرفی کامل ناظران است. این اقدام بستری را فراهم می‌کند که نتایج انتخابات تنها بر اساس رأی مردم تعیین شود نه منافع یک جریان خاص.

• تضمین سلامت انتخابات مستلزم دوری نهادهای نظارتی از هرگونه وابستگی حزبی است.
• حضور همزمان در مسئولیت حزبی و جایگاه نظارتی، حتی بدون قصد دخالت، شائبه‌زا خواهد بود.
• ابلاغیه‌های اخیر صراحتاً افراد دارای مسئولیت حزبی را از عضویت در هیئت‌های نظارت منع کرده‌اند.
• هدف اصلی این تغییرات، تقویت اعتماد عمومی به فرآیند برگزاری انتخابات است.
• افراد باید میان تعهدات حزبی خود و وظیفه نظارتی یکی را انتخاب نمایند تا تعارض منافع رخ ندهد.

به گفته جوکار: «برای حفظ سلامت انتخابات و اعتماد مردم، لازم است افراد میان مسئولیت حزبی و جایگاه نظارتی یکی را انتخاب کنند.»

وی افزود: «صرف حضور یک چهره حزبی در جایگاه نظارت می‌تواند این تصور را ایجاد کند که تصمیمات به نفع یک جریان خاص گرفته می‌شود.»

در نهایت، تأکید بر این اصل که ناظران باید کاملاً بی‌طرف باشند، ستون فقرات اصلاحات در ساختار نظارتی انتخابات را تشکیل می‌دهد. این تصمیم‌گیری‌ها نشان‌دهنده تلاش مجلس برای حذف زمینه‌های سوگیری و ایجاد انتخاباتی شفاف و قابل اعتماد برای همه گروه‌های سیاسی و مردم است.