نقشه‌برداری بی‌سابقه از عوارض زیر یخ‌های قطب جنوب

آنچه زیر بزرگترین توده یخی جهان پنهان شده است

دانشمندان اخیراً موفق به ایجاد یک نقشه بی‌سابقه از چشم‌انداز پنهان زیر لایه‌های یخی قطب جنوب شده‌اند. این منطقه که ضخامت یخ آن گاهی به ۴.۸ کیلومتر می‌رسد، مدت‌ها اطلاعات کمتری نسبت به سطح برخی سیارات دیگر در اختیار ما قرار داده بود. این دستاورد جدید با استفاده از ترکیب تصاویر ماهواره‌ای و شبیه‌سازی‌های کامپیوتری مبتنی بر فیزیک به دست آمده است، روشی که رویکرد سنتی مبتنی بر رادارهای روی زمین یا هواپیما را که دارای شکاف‌های بزرگ در نقشه‌برداری بودند، بهبود می‌بخشد. هلن اوکندن، یکی از نویسندگان این پژوهش، این پیشرفت را به ارتقاء کیفیت تصویر از دوربین پیکسلی به یک تصویر دیجیتال کاملاً بزرگ‌نمایی شده تشبیه کرده است.

یکی از چالش‌های اصلی در نقشه‌برداری زیر یخ‌ها، ماهیت حرکت یخ است؛ درست همان‌طور که جریان آب تحت تأثیر صخره‌های زیرین قرار می‌گیرد، حرکت یخ نیز توسط ویژگی‌های توپوگرافی زیرین شکل می‌گیرد. محققان با اجرای شبیه‌سازی‌هایی که نحوه جریان یافتن یخ را بر اساس قوانین فیزیک مدل‌سازی می‌کنند، توانستند کل چشم‌انداز گم‌شده را تخمین زده و نتایج را با داده‌های راداری موجود راستی‌آزمایی نمایند.

• این نقشه جدید هزاران عارضه زمینی ناشناخته از جمله بیش از ۳۰,۰۰۰ تپه (با حداقل ۴۸ متر ارتفاع) را آشکار ساخت.
• یک کانال عظیم با دیواره‌های شیب‌دار به طول ۴۰۰ کیلومتر، عرض ۶ کیلومتر و عمق ۴۸ متر کشف شد که عظمت زمین‌شناسی منطقه را نشان می‌دهد.
• قاره قطب جنوب بزرگترین لایه یخی جهان را با مساحت تقریبی ۱۴ میلیون کیلومتر مربع شامل می‌شود.
• درک دقیق این بستر سنگی و میزان اصطکاک آن برای محاسبه سرعت حرکت یخ‌ها به سوی اقیانوس و تأثیر آن بر بالا آمدن سطح آب دریاها بسیار حیاتی است.

رابرت بینگهام، یخ‌شناس، این چالش را با تصور نقشه‌برداری از کوه‌های آلپ در حالی که یک لایه یخ ضخیم روی آن‌ها خوابیده باشد، مقایسه کرده است؛ تنها با پروازهای گاه‌وبی‌گاه در فواصل چند کیلومتری، نمی‌توان جزئیات کامل را به دست آورد.

با این حال، پیچیدگی‌های این روش وجود دارد؛ دانکن یانگ این تکنیک را شبیه حس کردن بافت زیر یک پتو توصیف می‌کند: می‌توان کلیات را حدس زد، اما جزئیات ظریف راداری ممکن است از دست برود. محدودیت این روش آن است که قادر به تشخیص عوارضی نیست که عرض آن‌ها از ضخامت خود یخ کمتر باشد.

بینگهام تأکید می‌کند که داشتن یک نقشه پیوسته و دقیق از زمین‌های زیرین قطب جنوب برای مدل‌سازی تغییرات اقلیمی و پیش‌بینی دقیق‌تر ذوب یخچال‌ها و اثرات جهانی آن ضروری است.

به طور خلاصه، این پژوهش جدید یک پنجره رو به دنیای گمشده زیر پوسته یخی قطب جنوب باز کرده است، اطلاعاتی که برای درک آینده تغییرات آب و هوایی و تأثیرات بالقوه آن بر خطوط ساحلی جهانی کلیدی محسوب می‌شود.