راههای ابطال طلسم و سحر: توصیههای قرآنی و روایی
سحر مجموعهای از باورها و اعمال فراطبیعی است که هدف آن تغییر شرایط برای رسیدن به اهداف است. این مقاله به بررسی دیدگاههای مختلف در مورد سحر و ارائه راهکارهای قرآنی برای ابطال آن میپردازد.
راهکارهای قرآنی و روایی برای ابطال سحر و طلسم
بحث سحر و جادو قدمتی دیرینه دارد و در متون دینی اسلام، به ویژه قرآن کریم، به آن اشاره شده است. سحر در لغت به معنای کاری است که به شکل حق جلوه میکند اما در باطن باطل است یا هر کار ظریف و پنهانی. در اصطلاح، سحر به مجموعهای از اعمال و فنونی اطلاق میشود که باور بر این است که قادر به دگرگون کردن شرایط طبیعی و فراطبیعی هستند. قرآن کریم در ۶۶ آیه به سحر و ساحری پرداخته است، از جمله آیه ۱۰۲ سوره بقره که داستان هاروت و ماروت و تعلیم سحر در بابل را بیان میکند؛ آیهای که برخی آن را دلیلی بر حقیقی بودن سحر و تاثیر آن (مانند جدایی انداختن بین زن و شوهر) میدانند. در مقابل، برخی آیات مانند آیه ۱۱۶ سوره اعراف، سحر ساحران فرعون را تنها سحر چشم (تلقین) میدانند.
مفسران دیدگاههای متفاوتی در مورد واقعیت داشتن اثر سحر دارند؛ برخی آن را کاملاً مؤثر، برخی محدود به اثرات روانی، و عدهای بیاثر میدانند. با این حال، فارغ از ماهیت دقیق آن، قرآن کریم راهکارهایی برای دفاع و دفع شرور ارائه میدهد.
پناه بردن به خداوند و سوره های محافظ
خداوند در سوره فلق، از شرور مختلفی به عنوان مواردی که باید از خالق آنها پناه جست نام میبرد، از جمله تاریکی، سحر (نفاثات فی العقد) و حسد. این شرور مشترکاً حالتی پنهان دارند که انسان در غفلت یا نادانی از وجود آنها آسیب میبیند. راهکار اساسی در مواجهه با این شرور، توسل به قدرت مطلق خداوند است:
- پناه بردن به خداوند: گفتن عبارت «أعوذ بالله من الشیطٰن الرجیم» و تکرار مداوم سورههای فلق و ناس به عنوان سنگر معنوی توصیه شده است.
- خواندن آیات خاص: توصیه شده است که آیات ۵۱ و ۵۲ سوره قلم («و إن یکادالذین...») و همچنین «آیة الکرسی» به طور مکرر خوانده شود.
اذکار و دعاها برای ابطال سحر
در روایات، دعاهای خاصی برای خنثی کردن اثر سحر ذکر شده است که برخی از مهمترین آنها عبارتند از:
- دعای منقول از امیرالمؤمنین علی (ع): شامل عباراتی مانند «قالَ موسی ما جِئتُم بِه السِّحرُ اِنَّ اللهَ سَیُبطِلُهُ... فَوَقَعَ الحَقُّ و بَطَلَ ما کانُوا یَعمَلونَ» که برای نوشتن و همراه داشتن توصیه شده است.
- ذکر هفتگی جهت حفظ: خواندن ذکر «بِسمِ الله وَ بِالله سَنشُدُّ عَضُدَکَ...» هفت مرتبه شبها پس از نماز و روزها پیش از نماز.
- دعا از امام صادق (ع): شامل بخشی از آیات سوره نازعات، که تأکید بر ابطال سحر توسط خدا دارد.
- دعای حضرت رضا (ع): قرار دادن دست مقابل صورت و خواندن «بِسمِ الله الْعَظیم رَبّ الْعرشِ الْعظیم إلاّ ذَهبت و انْقرضت» برای دفع ضرر سحر.
«بِسمِ الله وَ بِالله، بِسمِ الله وَ ما شاءَالله، بِسم الله لاحَولَ ولاقُوّه الا بالله، قالَ موسی ما جِئتُم بِه السِّحرُ اِنَّ اللهَ سَیُبطِلُهُ اِنَّ اللهَ لا یُصلِحُ عَملَ المُفسِدینَ، فَوَقَعَ الحَقُّ و بَطَلَ ما کانُوا یَعمَلونَ فَغُلِبوا هُنالِکَ وَانقَلَبُوا صاغِرینَ»
علاوه بر ادعیه، صدقه دادن و تداوم بر تکرار سوره یس نیز به عنوان راهکارهایی برای دور کردن نفوس بد و مشکلات ذکر شده است. در نهایت، کلید اصلی حفظ ایمان پایدار در برابر ناگواریها و وسوسههای شیطان است تا با استقامت، ایمان تقویت شده و امید به رحمت الهی همواره برقرار باشد.
«پیام سوره فلق این است که هر مقدار پیشرفت داشته باشیم، باز هم برای دفع کوچکترین این شرور به توسل به خدا نیازمندیم.»
