وضعیت بحرانی منابع آبی پایتخت؛ سدها به حجم مرده رسیدند

وضعیت بحرانی منابع آبی و سدهای تهران

گزارش‌ها نشان می‌دهد که وضعیت منابع آبی پایتخت به مرحله بحران رسیده است. با وجود گذشتن از دومین ماه زمستان، برخی سدهای تهران در شرایطی نگران‌کننده قرار دارند و حتی به حجم مرده رسیده‌اند. از ابتدای سال آبی تا ۱۹ بهمن ماه، حجم ورودی آب به مخازن سدها تنها ۸ میلیارد و ۲۹۰ میلیون مترمکعب بوده که نسبت به سال گذشته افزایش اندکی (۳ درصد) داشته است. با این حال، خروجی سدها با ثبت ۷ میلیارد و ۵۱۰ میلیون مترمکعب، کاهش ۲۸ درصدی نسبت به سال گذشته نشان می‌دهد.

وضعیت کلی سدهای کشور نیز مطلوب نیست؛ ذخایر آبی کشور به ۱۹ میلیارد و ۴۱۰ میلیون مترمکعب رسیده که تنها ۳۷ درصد ظرفیت کل سدها را تشکیل می‌دهد. تهران بدترین وضعیت آبی را در میان استان‌ها تجربه می‌کند. میزان بارندگی از ابتدای سال آبی تاکنون تنها ۶۱ میلی‌متر بوده، در حالی که میانگین بلندمدت حدود ۱۴۵ میلی‌متر است. این بدان معناست که بارش‌ها کمتر از نصف حد نرمال بوده‌اند.

وضعیت سدهای اصلی تهران

• سد امیرکبیر: تنها ۴ درصد پر است.
• سد لار: تنها ۱ درصد پر است.
• سدهای لتیان و ماملو: ۷ درصد پر شدگی دارند.
• سد طالقان (مشترک): با ۲۰ درصد پر شدگی، منبع اصلی تأمین آب شرب باقی مانده است.

سخنگوی آبفای استان تهران تأیید کرده است که حجم ذخیره سد کرج حدود ۶.۵ میلیون مترمکعب و سد لتیان تنها ۴.۵ میلیون مترمکعب است که رقمی بی‌سابقه در ۴۶ سال گذشته محسوب می‌شود. تأثیر منفی برودت هوا و بارش‌های برفی نیز باعث شده که روان‌آب و ذخایر سدها رشد چشمگیری نداشته باشند و در حال حاضر، ورودی و خروجی سدهای تهران تقریباً برابر شده است.

«حجم ذخیره سد کرج حدود ۶.۵ میلیون مترمکعب و سد لتیان تنها ۴.۵ میلیون مترمکعب است؛ رقمی که در ۴۶ سال گذشته بی‌سابقه بوده است.»

راهکارهای مدیریت بحران

با توجه به اینکه بارش‌های زمستانی نتوانسته‌اند کسری شدید سدها را جبران کنند و نگرانی‌ها برای تأمین آب تابستان آینده افزایش یافته است، راهکار اصلی در کاهش مصرف و استفاده از لوازم کاهنده مصرف آب خلاصه می‌شود. فشار آب در شب‌ها تعدیل شده است، اما این اقدامات کافی نیستند. مدیریت منابع آبی در این شرایط حساس، نیازمند همکاری گسترده شهروندان برای جلوگیری از بروز مشکلات جدی‌تر هنگام شروع خانه تکانی در سال جدید خواهد بود. صرفه‌جویی شهروندان کلید اصلی پایداری شبکه آب در ماه‌های آتی است.

«ما نباید بارش‌های زمستانی، ما را از دشواری تأمین آب در تابستان پیش‌رو غافل کند.»