عکس‌هایی از محرم نیم قرن پیش؛ از دربار تا بازار

مروری بر عزاداری محرم نیم قرن پیش در ایران

نیم قرن پیش، مصادف با دی ماه سال ۱۳۵۴ شمسی (حدوداً سال ۱۹۷۶ میلادی)، مراسم دهه اول محرم و سوگواری خامس آل عبا(ع) در سراسر ایران برگزار می‌شد. این گزارش تصویری مروری است بر فضای آن دوران که از روزنامه اطلاعات استخراج شده و نشان‌دهنده تفاوت‌ها و شباهت‌هایی با عزاداری‌های امروزی است، با تمرکز بر حضور این مراسم در اقشار مختلف جامعه، از دربار تا بازار.

در آن زمان، شور عزاداری حسینی همچنان در جریان بود و گزارش‌های مصوری از مراسم محرم در رسانه‌های آن دوران منتشر می‌شد. مشاهده این تصاویر تاریخی بینش ارزشمندی در مورد چگونگی برگزاری مناسک دینی در دوران تاریخ معاصر ایران ارائه می‌دهد، به‌ویژه در سال‌هایی که تحولات بزرگی در راه بود. این مراسم، بخشی از عزاداری سنتی شیعیان در بزرگداشت شهادت امام حسین (ع) و یارانش بود.

ویژگی‌های مراسم محرم در سال ۱۳۵۴

• گستردگی مراسم: عزاداری‌ها در سراسر کشور، در میان طبقات مختلف مردم جریان داشت.
• ثبت رسانه‌ای: روزنامه اطلاعات به ثبت و انتشار گزارش‌های مصور از این مراسم می‌پرداخت.
• ادامه سنت‌ها: برگزاری ده روزه سوگواری خامس آل عبا(ع) ادامه سنت‌های رایج آن زمان بود.
• حضور در سطوح مختلف: تصاویر نشان‌دهنده مراسمی است که هم در لایه‌های پایین‌تر جامعه و هم در سطوح بالاتر، هرچند با تفاوت‌هایی، اجرا می‌شد.

«گزارش مصوری از این مراسم تماشا کنید که در روزنامه اطلاعات در همین روزها منتشر شده بود.»

«نیم قرن پیش مراسم دهه اول محرم همزمان با دی ماه ۱۳۵۴ در سراسر ایران برگزار شد.»

این تصاویر تاریخی یادآور سابقه عمیق و دیرینه برگزاری شعائر مذهبی در ایران است که علی‌رغم تغییرات سیاسی و اجتماعی گسترده، هسته مرکزی فرهنگ دینی ایرانیان باقی مانده است و پیوندی ناگسستنی با هویت فرهنگی این سرزمین دارد.