از خودکفایی در روغن نباتی تا نقش کشاورزی در اقتصاد ملی

تبدیل کشاورزی به موتور محرک اقتصاد ملی

سید محمد علی ابراهیم زاده موسوی، رئیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، در نشستی تخصصی بر اهمیت راهبردی بخش کشاورزی در توسعه کلان کشور تأکید کرد. وی با اشاره به تولید سالانه ۱۳۰ میلیون تن محصول کشاورزی که بخش قابل توجهی از نیازهای داخلی را پوشش می‌دهد (نزدیک به ۹۰ درصد)، خواستار این بود که «امنیت غذایی» از یک «گفتمان» صرف به یک «استراتژی عملیاتی روشن» تبدیل شود. این تأکید نشان‌دهنده ضرورت تبدیل تولید انبوه به «درآمدزایی پایدار» و «ثروت‌آفرینی» است، به طوری که ثروت حاصل از کشاورزی بتواند به عنوان موتور محرک سایر بخش‌های اقتصادی عمل کند.

یکی از اهداف کلیدی ملی که در این نشست مورد توجه قرار گرفت، موضوع خودکفایی در تولید روغن خوراکی است. ابراهیم زاده موسوی معتقد است که زیرساخت‌ها و دانش لازم برای دستیابی به این هدف در ایران وجود دارد و تحقق آن تنها نیازمند سرمایه‌گذاری مبتنی بر دانش بومی در زنجیره تولید غذایی است. این رویکرد شامل بهره‌گیری از ظرفیت‌های منطقه‌ای و اصلاح الگوی مصرف منابع حیاتی است.

تمرکز بر سواحل مکران و بهره‌وری منابع

اهمیت اکوسیستم سواحل مکران به دلیل ثروت‌های نهفته در آن، از دیگر نکاتی بود که رئیس دانشکدگان دانشگاه تهران بر آن پای فشرد. همچنین، اشاره شد که با به‌کارگیری دانش روز و اصلاح الگوی کشت می‌توان میزان مصرف آب در بخش کشاورزی را به شکل چشمگیری کاهش داد و بهره‌وری منابع حیاتی را افزایش داد. این دانشکدگان آمادگی خود را برای راه‌اندازی دانشکده‌ای تخصصی در سواحل مکران اعلام کرده است تا مستقیماً در توسعه علمی و اقتصادی آن نقش‌آفرینی کند و دیپلماسی علمی-اقتصادی تقویت شود.

• امنیت غذایی: نیازمند تبدیل شدن به یک استراتژی عملیاتی روشن است.
• تولید کشاورزی: با وجود تولید بالا، باید به سمت درآمدزایی پایدار حرکت کند.
• خودکفایی در روغن: زیرساخت‌های لازم وجود دارد و نیازمند سرمایه‌گذاری دانش‌بنیان است.
• سواحل مکران: دارای ثروت‌های نهفته‌ای است که نباید مغفول بماند.
• بهره‌وری آب: اصلاح الگوی کشت می‌تواند مصرف آب در کشاورزی را کاهش دهد.

«محور توسعه کشور در نگاه کلان، همچنان کشاورزی است، اما این تولید انبوه باید به سمت «درآمدزایی پایدار» و «ثروت‌آفرینی» حرکت کند.»

«تحقق هدف خودکفایی در روغن، صرفاً نیازمند سرمایه‌گذاری مبتنی بر دانش بومی در زنجیره تولید غذایی است.»

در مجموع، نتایج این نشست بر لزوم یک نگاه راهبردی و سرمایه‌گذاری هدفمند در بخش کشاورزی تأکید دارد تا از پتانسیل‌های بومی کشور، به ویژه در تولید محصولات کلیدی مانند روغن خوراکی و توسعه مناطق استراتژیکی مانند سواحل مکران، برای تحول در اقتصاد ملی بهره‌برداری شود.