قشقاوی: تمرکز ایران بر رفع تحریم‌ها و بازدارندگی چندلایه است

محور مذاکرات اخیر ایران: اقتصاد و بازدارندگی

حسن قشقاوی، نماینده مجلس شورای اسلامی و عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی، در تحلیلی از مذاکرات اخیر کشور پس از وقایع جنگ ۱۲ روزه، تأکید کرد که جمهوری اسلامی ایران در این گفتگوها نه از موضع ضعف، بلکه با حفظ اقتدار میدانی و سیاسی، مسیر دیپلماسی را برای پیگیری مطالبات اقتصادی خود انتخاب کرده است. وی اشاره کرد که این بار درخواست مذاکره از سوی طرف آمریکایی مطرح شد و چارچوب‌ها و ترکیب مذاکرات نیز توسط ایران تعیین گردید. نکته قابل توجه در این دور از مذاکرات، حضور معاون اقتصادی وزیر امور خارجه در هیئت مذاکره‌کننده بود، که نشان‌دهنده تمرکز اصلی بر محور اقتصادی، رفع تحریم‌ها و شرایط فروش نفت ایران بود. قشقاوی مشخص ساخت که بدون دستیابی به منافع اقتصادی ملموس، توافقی حاصل نخواهد شد.

استقلال در تعیین دستور کار مذاکرات

قشقاوی اظهار داشت که مسائل اساسی مانند «غنی‌سازی صفر» اصلاً در دستور کار قرار نگرفت و طرف ایرانی در محورهای شکلی و محتوایی قاطعانه ایستادگی کرد و طرف مقابل را وادار به عقب‌نشینی نمود. این موضع‌گیری مقتدرانه در مواجهه با طرف مقابل، نشان‌دهنده رویکرد دیپلماسی مقتدرانه ایران است.

نقش بازدارندگی چندلایه

وی مفهوم بازدارندگی چندلایه را اینگونه تبیین کرد که بازدارندگی واقعی زمانی محقق می‌شود که مؤلفه‌های نظامی، دیپلماتیک، رسانه‌ای و اقتصادی به صورت هم‌افزا و هم‌زمان فعال باشند. هیچ‌یک از این ارکان نباید به صورت مجزا عمل کنند. همچنین، قشقاوی حضور فرمانده سنتکام در منطقه را صرفاً یک بازدید روتین نظامی دانست و تحلیل‌های رسانه‌ای مبنی بر نقش او در مذاکرات را بزرگ‌نمایی خواند.

«برای نخستین بار، معاون اقتصادی وزیر امور خارجه در ترکیب هیئت مذاکره‌کننده حضور داشت و بخش قابل توجهی از گفت‌وگوها به موضوع تحریم‌ها، اسنپ‌بک و فروش نفت ایران اختصاص یافت.»

«برخلاف برخی فضاسازی‌ها، ایران در هیچ سطحی کوتاه نیامده و حتی در میدان نیز اقدامات بازدارنده‌ای انجام شده که بنا به ملاحظات رسانه‌ای، همه آنها منتشر نشده است.»

در مجموع، موضع ایران در مذاکرات اخیر بر کسب منافع اقتصادی و حفظ چارچوب بازدارندگی همه‌جانبه متمرکز بوده و موفقیت در این مسیر را منوط به رفع تحریم‌ها می‌داند.