نمایش «هیولاکش»؛ تطبیق اسطوره گشتاسب شاهنامه با دغدغههای جوان امروز
نمایش «هیولاکش» با اقتباس از اسطوره گشتاسب در شاهنامه فردوسی، به مسائل معاصر نسل جوان مانند هویت، وطندوستی و مهاجرت میپردازد و توانسته جوایزی را در جشنواره تئاتر فجر کسب کند.
نمایش «هیولاکش» احیای مضامین شاهنامه برای نسل جوان
نمایش «هیولاکش» تازهترین اثر گروه تئاترهشتم، با اقتباسی هوشمندانه از شاهنامه فردوسی، داستان پادشاهی گشتاسب را به بستری برای طرح دغدغههای نسل امروز ایرانی تبدیل کرده است. مهدی سیمریز، نویسنده نمایش، تأکید میکند که این انتخاب صرفاً برنامهریزی گروه نبوده، بلکه شباهتهای فراوان داستان گشتاسب با شرایط اجتماعی و سیاسی فعلی ایران، بهویژه در زمینههای وطنپرستی و معضل مهاجرت (یا فرار مغزها)، ما را مصمم به اجرای آن کرد. این اثر تلاش میکند تا اسطوره را از قاب تاریخ خارج کرده و آن را به متن زندگی معاصر بیاورد تا مخاطب نوجوان و جوان ایرانی بتواند با مفاهیمی چون یکتاپرستی و تحکیم بنیاد خانواده ارتباط برقرار کند.
محمد جهانپا، کارگردان نمایش، نیز چالش اصلی را برگرداندن زبان هزارساله شاهنامه به یک نثر فاخر و امروزی دانسته که هم وزن اثر کهن را حفظ کند و هم برای تماشاگر امروزی جذاب باشد. جهانپا اشاره میکند که داستان گشتاسب یکی از روایتهای کمتر شنیدهشده شاهنامه است که ظرفیت دراماتیک بالایی دارد و با روایتی حماسی-عاشقانه، مخاطب را تا پایان حدود ۱۰۰ دقیقهای نمایش با تنشهای داستانی همراه نگه میدارد.
- «هیولاکش» سومین اثر گروه هشتم در حوزه شاهنامه است و پیوستگی روایی با کارهای قبلی مانند «ماردوش» و «رویای اصلی (شبرنگ)» دارد.
- مضامین اصلی نمایش، وطندوستی، مهاجرت و هویت نسل جوان هستند که با زندگی معاصر گره خوردهاند.
- بزرگترین چالش فنی، تبدیل زبان منثور و منظوم شاهنامه به دیالوگهای امروزی بدون خدشهدار شدن شأن اثر اصلی بوده است.
- این نمایش موفق شد در جشنواره تئاتر فجر جوایز اصلی بهترین نویسندگی و بهترین کارگردانی را کسب کند و همچنین جایزه ویژه مکتب سلیمانی را دریافت نماید.
- نازیلا نوروزی، بازیگر نقش کتایون، اشاره کرد که ماهیت نمایش، عشق به ایران است و تماشاگران، بهویژه نوجوانان، با داستان برادرکشی و تعهد به کشور شدیداً درگیر شدهاند.
مهدی سیمریز درباره برقراری ارتباط با تماشاگر میگوید: «داستان گشتاسب در هیولاکش به یک سؤال مهم در ذهن مخاطب پاسخ میدهد؛ چرایی وطندوستی. تماشاگر با نمایش ارتباط میگیرد، چون با پرسشهایی مواجه میشود که امروز هم در جامعه ما مطرح است.»
محمد جهانپا درباره اهمیت پیوند اثر با مفاهیم ملی بیان داشت: «نگاه مکتب حاج قاسم سلیمانی به مفهوم وطن، وطندوستی و ایراندوستی بسیار عمیق است و شاهنامه دقیقاً در همین ساحت قرار دارد. حاج قاسم نماد یک وطنپرست واقعی بود که جانش را برای ایران داد.»
حضور موفق «هیولاکش» در جشنوارههای کشوری، بهویژه جشنواره تئاتر فجر، نشاندهنده ظرفیت عظیم شاهنامه به عنوان منبعی قدرتمند برای خلق آثار نمایشی تأثیرگذار است که ریشه در جغرافیای فرهنگی خراسان دارد و میتواند به دغدغههای امروز جامعه پاسخ دهد.
