تشکیل شبکه ملی پژوهش و فناوری در حوزه طب ایرانی با رویکرد فناورانه
رئیس مرکز طب ایرانی و مکمل وزارت بهداشت از طراحی «شبکه ملی پژوهش و فناوری در حوزه طب ایرانی» خبر داد که هدف آن یکپارچهسازی تلاشهای علمی و توسعه فناوریهای بومی مبتنی بر دانش سنتی است.
شکلگیری ستون برنامهریزی کلان طب ایرانی با محوریت فناوری
حسین رضاییزاده، رئیس مرکز طب ایرانی و مکمل وزارت بهداشت، از طراحی و شکلگیری «شبکه ملی پژوهش و فناوری در حوزه طب ایرانی» خبر داد. این شبکه بهعنوان ستون اصلی برنامهریزیهای کلان در این حوزه استراتژیک عمل خواهد کرد. هدف اساسی این اقدام، ایجاد هماهنگی، هدایت منابع و تمرکز تلاشها بر تولید دانش کاربردی، دستیابی به شواهد معتبر، و توسعه فناوریهای بومی است. این رویکرد جدید تلاشی برای گذار از فعالیتهای پراکنده و موازی به سمت برنامهریزی منسجم، مأموریتمحور و قابل ارزیابی در عرصه طب سنتی ایران محسوب میشود.
این شبکه نقش محوری در ساماندهی کلیه ظرفیتهای علمی و پژوهشی کشور در زمینه طب ایرانی و مکمل ایفا میکند تا پاسخگوی نیازهای واقعی نظام سلامت و اقتصاد دانشبنیان باشد. یکی از چالشهای اصلی که این شبکه درصدد رفع آن است، برقراری پیوند ساختاریافته میان دانش سنتی غنی ایران و فناوریهای نوین است، که با تدوین نقشه راه فناوریهای مرتبط محقق خواهد شد.
محورهای پژوهشی و فناوری شبکه ملی طب ایرانی
فعالیتهای پژوهشی پیشبینیشده در این چارچوب بسیار گسترده است و شامل طیف وسیعی از مطالعات میشود. این محورها از علوم پایه و آزمایشگاهی شروع شده و پژوهشهای بیوشیمیایی، مولکولی و میکروبیولوژیک را در بر میگیرند. همچنین، مطالعات پیشرفتهتر شامل ارزیابیهای ایمنی، فارماکودینامیک و فارماکوکینتیک، کارآزماییهای بالینی تصادفیشده، مطالعات مقطعی و طولی، و همچنین مرورهای سیستماتیک و متاآنالیزها در دستور کار قرار دارند.
تأکید ویژهای بر تحقیقات بینرشتهای و بهرهگیری از فناوریهای نوین حوزه علوم زیستی و دادهمحور وجود دارد. این فناوریها شامل مواردی چون پروتئومیکس، متابولومیکس، مطالعات میکروبیوم، مدلسازیهای سلولی، و تحلیلهای بیوانفورماتیک میشود تا پیوندی مؤثر بین دانش سنتی و دانش روز برقرار گردد.
“تکیه بر میراث غنی طب ایرانی زمانی به توسعه پایدار و تأثیر ملی میانجامد که در بستر پژوهشهای نوین و استانداردهای جهانی مورد ارزیابی و تعالی قرار گیرد.”
- این شبکه مسئولیت استانداردسازی و آموزشهای تخصصی مرتبط با فناوریهای طب ایرانی را بر عهده خواهد داشت.
- هدف، ایجاد یک زبان مشترک بین سیاستگذاران سلامت و محققان این حوزه است.
- توسعه تحقیقات فناورانه برای پاسخگویی به نیازهای نظام سلامت و اقتصاد دانشبنیان کشور کلیدی است.
- انتظار میرود مراکز علمی، پیشنهادهای عملیاتی خود را در چارچوب اهداف رسمی شبکه ارائه دهند.
- ساماندهی پژوهشهای بنیادی و کاربردی و ایجاد پیوند مؤثر بین دانشگاه، صنعت و بازار از وظایف اصلی این ساختار جدید است.
“تمام ظرفیتهای علمی و پژوهشی کشور در حوزه طب ایرانی و مکمل در قالب این شبکه ساماندهی میشوند تا پاسخگوی نیازهای واقعی نظام سلامت و اقتصاد دانشبنیان باشد.”
در نهایت، تأسیس این شبکه ملی پژوهش نشان دهنده عزم وزارت بهداشت بر ارتقاء جایگاه طب ایرانی از یک دانش سنتی به یک حوزه پژوهشی و فناوریمحور است که باید در چارچوب موازین علمی مدرن ارزیابی و توسعه یابد تا بتواند تأثیر ملی و پایداری در ارتقاء سلامت جامعه داشته باشد.
