وضعیت پیمان نیو استارت و لزوم آمادگی برای مذاکرات و توافق جدید
گاتیلوف، نماینده دائم روسیه در ژنو، عدم پذیرش پیشنهاد مسکو توسط آمریکا در خصوص پیمان کاهش تسلیحات استراتژیک جدید (New START) را «تأسفبار» خواند و بر لزوم تحلیل سیاستهای نظامی آمریکا تأکید کرد.
وضعیت جاری پیمان نیو استارت و مسیر احتمالی مذاکرات
موضوع پیمان کاهش استراتژیک جدید (New START) و آینده کنترل تسلیحات هستهای میان روسیه و ایالات متحده، در پی انقضای این پیمان و مواضع متضاد طرفین، به یکی از مباحث کلیدی در عرصه بینالمللی تبدیل شده است. گنادی گاتیلوف، نماینده دائم روسیه در دفتر سازمان ملل در ژنو، اظهار داشت که موضع مسکو در قبال تسلیحات تهاجمی استراتژیک بر اساس «تحلیل دقیق سیاست نظامی ایالات متحده» خواهد بود و ابراز تأسف کرد که آمریکا پیشنهاد روسیه در خصوص این پیمان را نادیده گرفت. روسیه همچنان بر تمایل خود برای یافتن راههای دیپلماتیک برای تثبیت اوضاع استراتژیک تأکید دارد، در حالی که واشنگتن تاکنون هیچ پیشنهاد رسمیای برای مذاکرات جدید در ژنو ارائه نکرده است.
در سوی دیگر، مقامات آمریکایی اعلام کردهاند که خواهان آن هستند که هرگونه معاهده کنترل تسلیحات جدیدی شامل چین نیز بشود. توماس دینانو، معاون وزیر امور خارجه آمریکا در امور کنترل تسلیحات و امنیت بینالمللی، همچنین اعلام کرد که ایالات متحده قصد دارد پس از انقضای نیو استارت، نوسازی زرادخانههای هستهای خود را به اتمام برساند و آمادگی خود را برای تقویت ظرفیت بازدارندگی هستهای با همکاری سایر کشورها ابراز نموده است. دونالد ترامپ نیز پیشنهاد داده است که به جای تمدید مفاد موجود، طرفین باید یک توافق جدید در زمینه کاهش تسلیحات هستهای تدوین کنند.
این وضعیت عدم قطعیت بینالمللی واکنشهایی را به همراه داشته است. پکن از خاتمه نیو استارت ابراز تأسف کرده و خواستار گفتگوی استراتژیک بین مسکو و واشنگتن شده است. ناتو نیز خواستار خویشتنداری و مسئولیتپذیری شده است، و آنتونیو گوتِرش، دبیرکل سازمان ملل، طرفین را به نشستن فوری بر سر میز مذاکره فراخوانده است. کارشناسان غربی نیز هشدار دادهاند که انقضای پیمان ریسک درگیری هستهای را افزایش میدهد.
- روسیه بر لزوم تحلیل سیاستهای نظامی آمریکا پیش از هر تصمیمی برای تسلیحات تهاجمی استراتژیک تأکید دارد.
- ایالات متحده خواهان پیوستن چین به هرگونه معاهده آتی کنترل تسلیحات با روسیه است.
- مسکو اعلام کرده است که تسلیحات پیشرفتهای مانند «بورهوِستنیک» و «پوزئیدون» برای حفظ توازن استراتژیک با آمریکا طراحی شدهاند.
- سازمان ملل و ناتو خواستار خویشتنداری و آغاز فوری مذاکرات سازنده میان دو قدرت هستهای شدهاند.
- اظهارات برخی مقامات آمریکایی مبنی بر لزوم عدم پایبندی به محدودیتهای نیو استارت در حین مذاکرات، نگرانیها را افزایش داده است.
گاتیلوف اشاره کرد: «عدم توافق واشنگتن برای حمایت از پیشنهاد روسیه در خصوص پیمان نیو استارت تأسفبار است.»
ترامپ در پلتفرم خود نوشت: «به جای تمدید مفاد نیو استارت، روسیه و ایالات متحده باید یک توافق جدید در این زمینه تدوین کنند.»
در نهایت، با توجه به مواضع اعلام شده از سوی مقامات روسی مبنی بر آمادگی برای گفتگو و نیاز به یک چارچوب جدید، به نظر میرسد که مسیر آتی کنترل تسلیحات هستهای نیازمند تلاشهای دیپلماتیک فشرده و کنار گذاشتن پیششرطهای دشوار، مانند ورود چین به گفتگوها، برای جلوگیری از افزایش ریسک هستهای جهانی خواهد بود.
