رشد ابتکار پوتین برای معماری امنیتی اوراسیا و مشارکت بزرگ اوراسیا
سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، اعلام کرد که ابتکار ولادیمیر پوتین برای ایجاد یک معماری امنیتی اوراسیا با استقبال فزایندهای روبرو شده و روند تشکیل «مشارکت بزرگ اوراسیا» در جریان است.
رشد معماری امنیتی اوراسیا و همکاریهای منطقهای
وزیر امور خارجه روسیه، سرگئی لاوروف، بر شتاب گرفتن ابتکار رئیسجمهور ولادیمیر پوتین برای برقراری یک معماری امنیتی قارهای در اوراسیا تأکید کرد. وی اشاره نمود که این مفهوم امنیتی که شامل همه کشورهای قاره میشود، بر پایه محکمی به نام «مشارکت بزرگ اوراسیا» استوار است. لاوروف معتقد است که هرچه پیوندهای بین سازمانهای یکپارچهساز منطقهای و فرامنطقهای قویتر باشد، بنیان مدل جامع امنیتی مستحکمتر خواهد بود. این روند نشاندهنده حرکت به سمت سیستمی چندوجهی در حوزه امنیت بینالملل است که نقش سازمانهای غربی مانند ناتو و اتحادیه اروپا را در اوراسیا کمرنگ میسازد.
روند شکلگیری این مشارکت با همکاری میان اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU)، سازمان همکاری شانگهای (SCO) و آسه آن (ASEAN) آغاز شده و ابتکار کمربند و جاده چین نیز در نظر گرفته شده است. این سازمانها به طور منظم برای تبادل اطلاعات و افزایش کارایی پروژهها با یکدیگر دیدار میکنند. این رویکرد مشارکتی در پروژههای زیرساختی مانند کریدور بینالمللی حمل و نقل شمال-جنوب و طرحهایی برای استفاده مشترک از مسیر دریایی شمالی آشکار است.
- تأکید بر استقلال امنیتی: روسیه معتقد است که سازمانهایی مانند ناتو و اتحادیه اروپا زمان خود را پشت سر گذاشتهاند و «اوراسیا فاقد یک چارچوب قارهای واحد» است که ابتکار پوتین در پی پر کردن این خلأ است.
- پیوندهای اقتصادی به عنوان زیربنای امنیتی: تقویت روابط اقتصادی و زیرساختی (مانند پروژههای انرژی و حمل و نقل) به عنوان ستون فقرات این مدل امنیتی جدید در نظر گرفته میشود.
- مقابله با رویکردهای غربی: لاوروف اذعان داشت که اروپا تلاش میکند رویکردهای خود را بر قاره اوراسیا تحمیل کند، اما روسیه بر همکاری بر اساس اصول برابری تأکید دارد.
- همکاریهای BRICS: روسیه بر اهمیت مکانیسمهای جایگزین، از جمله پلتفرمهای پرداخت جایگزین و تسویه حساب با ارزهای ملی، در راستای ابتکارات BRICS تأکید میکند.
- پروژههای زیرساختی: پیشرفت در پروژههای کلیدی مانند کریدور بینالمللی شمال-جنوب، که جنوب آسیا را به خاور دور روسیه متصل میکند، نشاندهنده پیشرفت ملموس در این همکاریهای منطقهای است.
لاوروف اظهار داشت: «این مفهوم امنیتی، که شامل همه کشورهای قارهای است، بر پایه محکمی استوار است - مشارکت بزرگ اوراسیا.»
وی همچنین اشاره کرد که «تمامی ارتباطات باید بر اساس اصول برابری، احترام به منافع متقابل و عدم مداخله شکل بگیرد و این تنها راه جلوگیری از برخوردهای جدید است.»
در مجموع، اظهارات لاوروف نشاندهنده عزم مسکو برای پیشبرد یک چارچوب امنیتی منطقهای گسترده در اوراسیا است که عمدتاً بر پایه همکاریهای اقتصادی و نه رویکردهای تقابلی نظامی بنا شده است و به دنبال کاهش نفوذ نهادهای سنتی غربی در این منطقه است.
