دلایل عدم پیوستن دموکراسیها به «هیئت صلح» ترامپ
بررسی دلایل عدم تمایل کشورهای کلیدی دموکراتیک به پیوستن به «هیئت صلح» دونالد ترامپ به دلیل هزینههای سنگین و قدرت بیش از حد رئیسجمهور در این هیئت.
موانع پیوستن دموکراسیها به «هیئت صلح» ترامپ
«هیئت صلح» که از طریق قطعنامهای در شورای امنیت سازمان ملل متحد ایجاد شد، در ابتدا با هدف اجرای طرح صلح غزه طراحی شده بود. با این حال، این هیئت به سرعت تحت تأثیر رویکرد دونالد ترامپ، رئیسجمهور وقت آمریکا، قرار گرفت و به محلی برای افزایش نفوذ او تبدیل شد. بسیاری از کشورهای غربی و متحدان کلیدی ایالات متحده، از جمله فرانسه، آلمان، بریتانیا و کانادا، اعلام کردهاند که در اولین جلسه این هیئت شرکت نخواهند کرد. دلیل اصلی این عدم تمایل، منشور هیئت است که ترامپ را به عنوان داور، قاضی، مدیر مالی و شخصیتی با اختیارات بیحد و مرز معرفی میکند.
این هیئت که هزینه عضویت در آن ۱ میلیارد دلار تعیین شده، قرار بود یک سازمان «چابکتر و مؤثرتر» برای صلحسازی بینالمللی باشد، که این موضوع به طور ضمنی انتقادی از سازمان ملل متحد تلقی میشود. با وجود دعوت از حدود ۶۰ کشور، تنها حدود ۲۰ کشور، که اغلب دموکراسی محسوب نمیشوند (مانند آلبانی، آذربایجان، بلاروس، مصر و عربستان سعودی)، به این طرح پیوستهاند. تمرکز اولیه بر غزه نیز در منشور نهایی هیئت نادیده گرفته شده است، و ترامپ صراحتاً اعلام کرده است که پس از تثبیت هیئت، میتوانند هر کاری که بخواهند انجام دهند.
اختیارات انحصاری ترامپ در هیئت
یکی از جنجالیترین جنبههای این سازه، ساختار مدیریتی آن است. ترامپ به عنوان رئیس مادامالعمر تعیین شده است و تنها در صورت استعفای داوطلبانه یا عدم توانایی (که توسط اکثریت قاطع هیئت اجرایی تعیین میشود)، ممکن است جایگزین شود. نکته مهم این است که هیئت اجرایی توسط خود ترامپ منصوب شده و شامل معاون مشاور امنیت ملی او، اعضای کابینهاش و دامادش است، که عملاً جایگزینی او را تقریباً غیرممکن میسازد. علاوه بر این، او تنها کسی است که قدرت دعوت به جلسات و وتو کردن هر تصمیمی را دارد.
ترامپ در سخنرانی ژانویه خود اظهار داشت: «ما در غزه بسیار موفق خواهیم بود... و پس از اینکه این هیئت کاملاً شکل گرفت، میتوانیم تقریباً هر کاری دلمان میخواهد انجام دهیم.»
کشورهایی مانند فرانسه نگرانی خود را درباره تعارض احتمالی این هیئت با سازمان ملل متحد اعلام کردهاند. نگرانیها عمدتاً ناشی از رویکرد شخصی و غیرقابل پیشبینی ترامپ در سیاست خارجی است که اختیارات عظیمی را در اختیار او قرار میدهد تا در امور داخلی سایر کشورها مداخله کند.
- هزینه بالا: ۱ میلیارد دلار برای عضویت، مانعی مالی برای بسیاری از کشورها ایجاد کرده است.
- انحصار قدرت: ترامپ به عنوان رئیس مادامالعمر با اختیارات وتو، کنترل کامل را در دست دارد.
- هدف فراتر از غزه: منشور هیئت از تمرکز اولیه بر طرح صلح غزه فاصله گرفته است.
- عدم حضور دموکراسیهای کلیدی: متحدان اصلی آمریکا از پیوستن به این سازه اجتناب میکنند.
- رقابت با سازمان ملل: ساختار جدید به عنوان رقیبی برای نهادهای بینالمللی موجود تلقی میشود.
مقامات فرانسوی اظهار کردهاند که نگران تداخل این هیئت با نقش سازمان ملل در ایجاد صلح هستند.
در مجموع، «هیئت صلح» ترامپ، به جای یک نهاد بینالمللی شفاف و متعادل، بیشتر شبیه به یک سازمان تحت نفوذ کامل یک فرد با رویکردهای جسورانه و گاه بدمزاج در قبال روابط بینالملل به نظر میرسد، که این امر موجب شده است اکثر دموکراسیهای مهم جهان از آن فاصله بگیرند.
