تالار مرکزی شیراز: پروژه ملی درگیر با کمبود اعتبار و بودجههای قطرهچکانی
تالار مرکزی شیراز، بزرگترین پروژه فرهنگی جنوب کشور، به دلیل کمبود منابع مالی و وابستگی به بودجههای محدود دولتی، سالهاست در روند تکمیل با مشکل مواجه است و نماد ناترازی در تأمین اعتبارات فرهنگی شده است.
تالار مرکزی شیراز؛ نماد یک پروژه فرهنگی معلق
تالار مرکزی شیراز به عنوان بزرگترین پروژه فرهنگی در جنوب کشور، از بیش از یک دهه پیش به دلیل کمبود فضاهای استاندارد هنری در این کلانشهر مطرح شد. این تالار قرار بود قلب تپنده هنرهای نمایشی و موسیقی استان فارس باشد و پاسخگوی نیازهای ملی و بینالمللی منطقه جنوب گردد. با این حال، این پروژه ملی درگیر یک چالش مزمن شده است: تأمین نشدن بهموقع و کافی اعتبارات مالی.
مرور تاریخچه این پروژه نشاندهنده توقفهای پیاپی در روند ساخت و افزایش مداوم هزینهها به دلیل ناتوانی در تأمین منابع مالی یکپارچه است. مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی فارس تأکید کرده است که برای تکمیل نهایی تالار به حدود یکونیم همت اعتبار نیاز است، رقمی که تأمین آن از محل اعتبارات معمول دولتی تاکنون میسر نشده است. این وضعیت، تالار مرکزی شیراز را به نمادی از ناترازی در تأمین اعتبارات فرهنگی تبدیل کرده است.
چالشهای تأمین مالی و عدم مشارکت بخش خصوصی
یکی از موانع اصلی، وابستگی کامل پروژه به بودجههای دولتی است. رایزنیها برای جذب منابع مالی جدید، از جمله مشارکت با سرمایهگذاران بخش خصوصی، به دلیل ماهیت غیرانتفاعی و بازدهی اقتصادی کوتاهمدت پایین، با محدودیت مواجه شده است. همچنین، گفتوگوهایی با استانداری و شهرداری شیراز برای مشارکت محلی در دستور کار است تا شاید وضعیت پروژه تعیین تکلیف شود.
“پروژهای با این وسعت و اهمیت با اعتبارات قطرهچکانی دولتی به نتیجه نخواهد رسید.”
در سال گذشته، تنها ۱۵۰ تا ۲۰۰ میلیارد تومان اعتبار به پروژه اختصاص یافته که صرف بخشهایی مانند سقف و دیوارچینی شده، اما این میزان تخصیص، متناسب با ابعاد گسترده پروژه نیست. تداوم تخصیصهای محدود باعث شده است که زمان اجرای پروژه بیش از حد طولانی شده و هزینههای نهایی آن به طور مستمر افزایش یابد.
قربانی نبود مدل پایدار تأمین مالی
تالار مرکزی شیراز در سطحی کلانتر، قربانی نبود تعریف یک مدل روشن و پایدار برای تأمین مالی پروژههای زیرساختی فرهنگی شده است. فقدان مشوقهای مؤثر برای مشارکت نهادهای محلی یا تعریف کاربریهای مکمل اقتصادی، پروژه را در وضعیت بلاتکلیفی نگه داشته است. این تأخیرها بیشترین فشار را بر جامعه هنری استان فارس وارد میکند که مدتهاست با کمبود سالنهای استاندارد و فرسودگی زیرساختها دست و پنجه نرم میکنند.
- پروژه بیش از یک دهه است که در فهرست طرحهای نیمهتمام باقی مانده است.
- کمبود اعتبار مانع اصلی تکمیل پروژه است و نه مسائل فنی یا اجرایی.
- عدم جذابیت سرمایهگذاری خصوصی به دلیل بازدهی اقتصادی کوتاهمدت.
- در سال گذشته، حدود ۱۵۰ میلیارد تومان صرف مراحل ساخت دیوارچینی و سقف شده است.
- جامعه هنری فارس بیصبرانه منتظر پایدارسازی منابع مالی این مرکز فرهنگی است.
“وضعیت فعلی که تالار مرکزی شیراز در آن گرفتار شده، با شأن فرهنگی شهر شیراز و مطالبات به حق جامعه هنری آن همخوانی ندارد.”
تا زمانی که تصمیمی قاطع برای تأمین یکجای منابع مالی یا تدوین یک مدل جدید مشارکت ملی-محلی اتخاذ نشود، این پروژه همچنان در چرخه وعده و انتظار باقی خواهد ماند، که این خود موجب هدررفت منابع و فرصتهای فرهنگی فراوان خواهد شد.
