گفتگوی نویسنده «سقف» در جشنواره فجر: با میهنپرستی خشک مشکلی حل نمیشود
علیمحمد حسامفر، فیلمنامهنویس «سقف»، در نشست جشنواره فیلم فجر تاکید کرد که نمیتوان ادعا کرد شرایط جامعه، از جمله خشونت و اعتبارزدایی، طبیعی است و صرف بیان «وطن» مشکلگشا نیست.
نشست خبری فیلم «سقف» در جشنواره فیلم فجر
نشست خبری فیلم سینمایی «سقف» به نویسندگی علیمحمد حسامفر و ابراهیم امینی، در حاشیه چهلوچهارمین جشنواره فیلم فجر برگزار شد. این فیلم به کارگردانی ابراهیم امینی و تهیهکنندگی سعید خانی، داستان زندگی یک خانواده را در دوران جنگ ۱۲ روزه روایت میکند. در این نشست، نویسنده فیلمنامه، علیمحمد حسامفر، به نکات مهمی درباره وضعیت فعلی جامعه اشاره کرد و بیان داشت که ”هیچچیز طبیعی نیست“؛ چه در مورد حجم خشونتهای موجود و چه در زمینه اعتبارزدایی از افراد و نهادها، از جمله نهاد جشنواره.
حسامفر تأکید کرد که صرفاً با گفتن مکرر «وطن» و ابراز احساسات سطحی، مشکلات عمیق جامعه حل نخواهند شد. او ابراز امیدواری کرد که با خرد جمعی بتوان راهحلی پیدا کرد تا سرنوشت کشور به پایان فیلم که حاوی یک وضعیت ناگوار است، ختم نشود. این اظهارات نشاندهنده دغدغهمندی نویسنده نسبت به مسائل اجتماعی جاری است که در لایههای زیرین فیلم نیز منعکس شده است.
تمرکز بر همدلی پس از جنگ
ابراهیم امینی، کارگردان اثر، توضیح داد که هدف اصلیاش نمایش همدلی و احساس خوب با هم بودن بوده که پس از پایان جنگ در میان مردم دیده است. او اشاره کرد که در ابتدا قصد ساخت فیلمی مستقیم درباره جنگ ۱۲ روزه را نداشته تا اثر شعاری و گلدرشت تلقی نشود. او همچنین درباره تغییر فصل فیلمبرداری از تابستان (زمان وقوع جنگ) به پاییز، توضیح داد که این تغییر به دلیل زمانبر بودن تکمیل فیلمنامه رخ داده و چالش طبیعت را پذیرفتهاند.
امینی، که «سقف» دومین فیلم بلند او پس از «چشمبادومی» است، شباهتهایی میان این دو اثر را در تمرکز بر مسئله خانواده و وجود فاصله بین ذهنیت و عینیت کاراکتر اصلی دید.
- موضوع اصلی فیلم: ثبت و ضبط حس همدلی جمعی پس از پایان جنگهای دشوار.
- انتقاد اجتماعی: نویسنده نسبت به افزایش خشونت و عدم صداقت در شرایط موجود ابراز نگرانی کرد.
- عدم شعاری بودن: کارگردان تلاش کرده اثر را از کلیشههای رایج در روایتهای جنگی دور نگه دارد.
- جزئیات فنی: تغییر فصل فیلمبرداری از تابستان به پاییز به دلیل محدودیتهای زمانی در پروسه تولید.
حسامفر در نشست خبری اعلام کرد: «با وطن، وطن گفتن و بوسیدن روی هم، مشکلات حل نمیشود. مشکلات وجود دارند و روز به روز هم عمیقتر میشوند.»
امینی درباره سگ فیلم (کوپر) اظهار داشت: «ما سگی را که در «سقف» میبینید، کوپر را، به هیچ عنوان در طول فیلم آزار ندادیم. با این حال، آزار دیدن نمایشی او در طول فیلم اقتضای فیلمنامه است و اگر موجب آزار دیدن روحی شما شده است نشان میدهد ما به آنچه میخواستیم رسیدهایم.»
در مجموع، فیلم «سقف» در جشنواره فجر، نه تنها به بازخوانی تاریخی یک واقعه جنگی میپردازد، بلکه بستری برای طرح انتقادات اجتماعی و تاکید بر اهمیت همدلی واقعی به جای شعارهای توخالی فراهم کرده است. این اثر سینمایی تلاشی برای بررسی پیامدهای روانی و اجتماعی یک دوره پرتنش تاریخی بر ساختار خانواده است.
