هشدار درباره افزایش کلسترول بد در میان جوانان و عوامل آن
یک متخصص قلب و عروق درباره عوامل مؤثر بر افزایش کلسترول، بهویژه LDL در جوانان، و پیامدهای آترواسکلروز و بیماریهای قلبی در آینده توضیحاتی ارائه داد.
زنگ خطر سخت شدن عروق در جوانی
افزایش سطح کلسترول، بهویژه نوع LDL یا همان کلسترول بد، در خون یک زنگ خطر جدی برای سلامت قلب و عروق محسوب میشود، حتی در سنین پایین. جواد کجوری، فلوشیپ اقدامات مداخلهای قلب و عروق، توضیح میدهد که کلسترول یک ماده چرب ضروری است که توسط کبد تولید میشود و برای ساخت اجزای حیاتی بدن نظیر سلولهای سالم و برخی هورمونها لازم است. اما تجمع بیش از حد LDL در دیواره رگهای خونی منجر به آترواسکلروز، یعنی تنگ شدن و سخت شدن عروق، میگردد که زمینه را برای سکتههای قلبی و مغزی فراهم میکند.
وی تأکید کرد که مشکل اصلی کلسترول بالا در جوانان، بیعلامت بودن آن در طولانیمدت است. تجمع رسوبات چربی در دوران جوانی آغاز شده و بدون کنترل، در دهههای بعدی زندگی به شکل بیماریهای جدی خود را نشان میدهد. مفهوم «سرباری کلسترول» که حاصلضرب میزان LDL در مدت زمان بالا بودن آن است، اهمیت فاکتور زمان در این روند را برجسته میکند؛ اگر این سرباری از ۷۰۰۰ میلیگرم فراتر رود، ریسک بیماری قلبی به شدت افزایش مییابد.
عوامل مؤثر بر افزایش کلسترول در جوانان
عوامل متعددی میتوانند موجب افزایش کلسترول در سنین پایین شوند که نیازمند شناسایی و مدیریت زودهنگام هستند:
- عامل ژنتیکی: برخی افراد بهطور موروثی، مانند عارضه هیپرکلسترولمی خانوادگی، مستعد کلسترول بالا هستند و حتی با سبک زندگی سالم نیز ممکن است سطح چربی خونشان بالا بماند.
- سبک زندگی ناسالم: رژیم غذایی نامناسب شامل مصرف زیاد فستفودها، گوشتهای قرمز، لبنیات پرچرب و غذاهای فرآوریشده، در کنار کمبود مصرف میوهها و سبزیجات، سطح HDL (کلسترول خوب) را کاهش و LDL را افزایش میدهد.
- کمتحرکی: عدم فعالیت بدنی منظم یکی از عوامل قابل تغییر است که مستقیماً بر پروفایل چربی خون تأثیر منفی میگذارد.
- اضافه وزن: بهویژه چربی متمرکز در ناحیه شکم، ارتباط مستقیمی با چربی خون نامطلوب دارد.
- بیماریهای زمینهای: عواملی چون سیگار کشیدن، دیابت و فشار خون بالا وضعیت کلسترول را وخیمتر میکنند.
وی خاطرنشان کرد: “سن شروع افزایش کلسترول نقش بسیار مهمی در آینده سلامت قلب و عروق افراد دارد.”
اهمیت تشخیص زودهنگام
متخصص قلب و عروق بر ضرورت انجام آزمایشهای اندازهگیری کلسترول و LDL از سالهای نخستین زندگی، بهویژه در دهه دوم عمر، تأکید دارد. تشخیص بهموقع به اقدامات پیشگیرانه کمک کرده و از بروز عوارض بزرگتر در آینده جلوگیری میکند.
به گفته دکتر کجوری: “تشخیص زودهنگام و کنترل مناسب کلسترول خون میتواند نقش مؤثری در کاهش بار بیماریهای قلبی و افزایش کیفیت زندگی افراد داشته باشد.”
کنترل زودهنگام چربی خون، با تغییرات مؤثر در رژیم غذایی و افزایش فعالیت بدنی، کلید حفظ سلامت عروق و جلوگیری از عوارض جدی قلبی در دهههای آتی زندگی است.
