تلاش تهران برای موضعگیری جدید در مذاکرات هستهای؛ پذیرش غنیسازی در سطح پایین
گفته میشود تیم ایرانی پیشنهاد داده سطح غنیسازی اورانیوم در مذاکرات با آمریکا پایین نگه داشته شود و حتی بخشی از مواد با غنای بالا رقیق گردد؛ این امر میتواند به معنای پذیرش بازرسیهای آژانس باشد.
موضعگیری خلاقانه ایران در مذاکرات هستهای با آمریکا
بر اساس گزارشهای منتشر شده، تیم مذاکرهکننده ایران در گفتوگوهای غیرمستقیم با آمریکا، رویکردی خلاقانه را در پیش گرفته است تا در عین حفظ خطوط قرمز خود، برخی نگرانیهای طرف مقابل را نیز مدیریت کند. خطوط قرمز اصلی ایران شامل عدم توقف غنیسازی و عدم پذیرش توافق بدون کاهش تحریمها است. با این حال، پیشنهاد جدیدی مطرح شده که بر اساس آن، سطح غنیسازی به میزان پایین نگه داشته شود و حتی اورانیوم با غنای بالا که موجب نگرانی جامعه جهانی شده بود، رقیق گردد. این اقدام میتواند به معنای پذیرش بازرسیهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی برای تأیید پایبندی ایران به تعهداتش باشد. مذاکرات مذکور که ابتدا در عمان آغاز شده، تنها به موضوع برنامه هستهای ایران محدود شده است.
تحولات در منطقه خاورمیانه همزمان با این مذاکرات قرار دارد؛ از جمله افزایش حضور نظامی آمریکا در نزدیکی منطقه و استقرار ناو هواپیمابر «یواساس آبراهام لینکلن». رئیسجمهور آمریکا تهدید کرده بود که در صورت از سرگیری مجدد برنامههای هستهای و موشکی ایران، به این کشور حمله خواهد کرد، هرچند دولت او در قبال اعتراضات داخلی موضع ثابتی نداشته است، در حالی که به نظر میرسد حکومت ایران کنترل داخلی خود را تقویت کرده است.
- مذاکرات غیرمستقیم با آمریکا در عمان و تنها متمرکز بر مسئله هستهای صورت گرفته است.
- پیشنهاد رقیقسازی بخشی از اورانیوم با غنای بالا به عنوان ابتکاری از سوی تیم ایرانی مطرح شده است.
- موضع اولیه آمریکا در مذاکرات، «صفر بودن غنیسازی» بوده است که با پیشنهاد ایران در تضاد است.
- اسرائیل نسبت به هرگونه توافقی که اجازه سطحی از غنیسازی داخلی در ایران را بدهد و منجر به کاهش تحریمها شود، ابراز نگرانی کرده است.
- ایران همواره وجود برنامه ساخت سلاح هستهای را رد کرده و در تلاش برای بازسازی توان پدافند هوایی و موشکی خود پس از حملات قبلی است.
پژوهشگر ارشد شورای روابط خارجی اشاره کرده است که گفتوگوها عمدتاً بر اساس شروط دولت ایران پیش رفته است.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، نگران است که دیپلماسی طولانیمدت منجر به امتیازدهی واشنگتن شود، اگرچه وی قرار است این نگرانیها را در دیدار با رئیسجمهور آمریکا مطرح کند.
در نهایت، هرگونه توافق نیازمند مذاکرات پیچیدهای پیرامون کاهش تحریمها خواهد بود. در حالی که ایران تلاش میکند با ارائه راهکارهای نوآورانه، مسیر دیپلماتیک را ادامه دهد، فشارهای منطقهای و بینالمللی همچنان بر فرآیند مذاکرات سایه افکندهاند.
