ادبیات خاص مالک شریعتی: شاه مناطق ایران را مانند بحرین عروس می‌کرد

اظهارات مالک شریعتی درباره رژیم پهلوی

مالک شریعتی، نماینده مجلس، در یک برنامه زنده به تحلیل وضعیت تاریخی و سیاسی دوران حکومت محمدرضا پهلوی پرداخت و با لحنی تند، عملکرد آن دوران را مورد انتقاد قرار داد. محور اصلی اظهارات وی این بود که اگر حکومت پهلوی ادامه می‌یافت، بخش‌هایی از ایران تجزیه می‌شد و سرنوشت مناطق دیگر کشور شبیه به بحرین رقم می‌خورد. این دیدگاه بر محوریت نگرانی از تمامیت ارضی ایران و ناکارآمدی سیاست‌های آن دوره در حفظ وحدت ملی استوار است.

شریعتی با اشاره به واگذاری بحرین توسط شاه، این اقدام را نمادی از ضعف مدیریتی و عدم پایبندی به حفظ سیادت سرزمینی ایران دانست. او مدعی شد که رویکرد شاه نسبت به مناطق مختلف کشور، در صورت تداوم حکومت، می‌توانست به واگذاری‌های مشابه منجر شود و ساختار یکپارچه ایران را به خطر اندازد. این اظهارات در چارچوب نقد عملکرد سلسله پهلوی و تأکید بر اهمیت حفظ استقلال و تمامیت ارضی کشور بیان شده است.

انتقاد از سیاست‌های گذشته

اظهارات نماینده مجلس بر دو نکته اصلی متمرکز بود:

• احتمال تجزیه ایران: تأکید بر این موضوع که ادامه حکومت پهلوی، ایران را دچار تجزیه سیاسی و جغرافیایی می‌کرد.
• سیاست واگذاری‌ها: مقایسه سرنوشت بحرین با سایر مناطق ایران، به عنوان هشداری نسبت به تکرار اشتباهات تاریخی.

وی گفت: “اگر پهلوی سرکار بود ایران تجزیه شده بود و شاه بقیۀ مناطق ایران را مانند بحرین عروس می‌کرد.”

این سخنان که با استفاده از ادبیاتی اعتراضی و خاص بیان شدند، بازتاب‌دهنده دیدگاهی است که معتقد است حکومت پهلوی نتوانست از منافع ملی در برابر چالش‌های منطقه‌ای و بین‌المللی به درستی دفاع کند و دستاوردهای مثبت ادعایی آن، با از دست دادن بخشی از خاک ایران (مانند بحرین) مخدوش شده است.

برخی تحلیلگران بر این باورند که این نوع اظهارات، تلاشی است برای برجسته سازی شکست‌های تاریخی حکومت سابق و توجیه سیاست‌های فعلی در حفظ وحدت ملی، هرچند که سبک بیان آن مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت.

• مقایسه عملکرد پهلوی با حفظ تمامیت ارضی کشور.
• تأکید بر اهمیت حاکمیت ملی در گفتمان‌های سیاسی کنونی.
• اشاره مستقیم به موضوع بحرین به عنوان نمونه‌ای از ضعف تاریخی در دفاع از منافع ملی.
• انتقاد از روش‌های دیپلماتیک و سرزمینی دوران گذشته.