بررسی دلایل افزایش سن ازدواج و ترس جوانان از تشکیل خانواده
جامعهشناس، میلاد پاک سرشت، عوامل افزایش سن ازدواج در میان جوانان را شامل مشکلات اقتصادی، ترس از شکست، تغییر نگرشهای فرهنگی و فشارهای اجتماعی میداند. او بر لزوم حمایتهای دولتی تأکید کرد.
دلایل اصلی تأخیر در ازدواج جوانان امروز
گزارشی از تحلیلهای یک جامعهشناس مبنی بر دلایل پیچیده افزایش سن ازدواج در میان جوانان امروزی ارائه شده است. میلاد پاک سرشت، مدیر پروژه گردشگری مسیر زندگی شهرداری تهران، تأکید میکند که نسل فعلی برخلاف نسلهای گذشته، برای ازدواج عجلهای ندارد و این تأخیر به دغدغهای جمعیتی تبدیل شده است. این تغییر پارادایم ریشه در تحولات گسترده اجتماعی و اقتصادی دارد که ساختار زیست جوانان را متحول کرده است. آمارهای نشان میدهند که جوانان ترجیح میدهند پیش از ورود به زندگی مشترک، وضعیت شغلی و مالی خود را تثبیت کنند، موضوعی که به دلیل چالشهایی مانند بیکاری، گرانی مسکن و هزینههای بالای زندگی، دشوارتر شده است.
عامل مهم دیگر، تغییر در نگرشهای فرهنگی و نقشهای خانوادگی است. گذار از ساختار سنتی پدرسالاری به سمت نوعی فرزندسالاری در خانوادههای ایرانی، نوجوانان و جوانان را با مسئولیتپذیری بیشتری در قبال تصمیمات خود مواجه ساخته است. این امر همراه با فشارهای اجتماعی و تأثیرپذیری از رسانهها و فضای مجازی، انتظارات از ازدواج را بالا برده و ترس از شکست در زندگی مشترک را تقویت کرده است. نگاه آرمانی به ازدواج کمرنگ شده و جوانان با احتیاط بیشتری قدم برمیدارند.
- چالشهای اقتصادی: دشواری تأمین مسکن و هزینههای معیشت، ازدواج را به یک ریسک بزرگ مالی تبدیل کرده است.
- تأثیر رسانهها و انتظارات: تبلیغات منفی و انتظارات بالای طرفین و جامعه، فشار روانی را افزایش داده و نگاه جوانان به تشکیل خانواده را واقعبینانهتر (و گاهی منفیتر) ساخته است.
- تغییر ساختار خانواده: افزایش قدرت تصمیمگیری فرزندان باعث شده ترس از پذیرش مسئولیتهای سنگین ازدواج بیشتر شود.
- تأخیر در بلوغ اجتماعی: جوانان نسبت به نسلهای پیشین، تمایل بیشتری به تجربه فردی قبل از تعهدات بلندمدت دارند.
- نگرانی جمعیتی: افزایش سن ازدواج مستقیماً بر کاهش نرخ موالید و پیری جمعیت تأثیرگذار است.
«شرایط اقتصادی نامناسب، ترس از شکست، و تغییر نگرشها از عوامل اصلی افزایش سن ازدواج هستند. این موضوع نگرانیهایی را در مورد پیری جمعیت به وجود آورده است.»
«تصمیم به ازدواج نیازمند شجاعت و اعتماد به نفس است، و جوانان باید از ترسهای خود عبور کنند.»
در نهایت، جامعهشناس پیشنهادی مبنی بر لزوم فرهنگسازی و افزایش حمایتهای دولتی ارائه میکند. تسهیلات اقتصادی مانند وامهای ازدواج و مسکن ضروری است تا بار سنگین مالی از دوش جوانان برداشته شود. در کنار این، رسانهها باید نقشی فعالتر در ترویج سازنده مفهوم زندگی مشترک ایفا نمایند تا جوانان با نگاهی واقعبینانه و مثبت به ازدواج، بتوانند بر تردیدهای خود غلبه کنند.
