قفل سرمایه بانکی در پروژههای ملی؛ مسئله کجاست؟
به گفته کارشناسان بانکی، نبود تضمین بازده، تجربه مطالبات معوق و افق نامشخص سیاستگذاری، انگیزه بانکها را برای سرمایهگذاری بلندمدت تضعیف کرده است. این گزارش به بررسی پیامدهای شکست طرح توسعه میدان نفتی آزادگان بر اقتصاد انرژی ایران میپردازد.
قفل سرمایه بانکی در پروژههای ملی
مقاله حاضر به تحلیل موانع سرمایهگذاری بانکها در پروژههای ملی بزرگ از جمله طرح توسعه میدان نفتی آزادگان میپردازد. کارشناسان هشدار میدهند که شکست این پروژهها میتواند زنجیرهای از پیامدهای منفی برای اقتصاد انرژی ایران به همراه داشته باشد.
عوامل اصلی عدم تمایل بانکها
- عدم تضمین بازدهی در پروژههای بلندمدت
- تجربه منفی مطالبات معوق از پروژههای قبلی
- افق نامشخص سیاستگذاری و تصمیمگیری
- ریسکهای سیاستی و مقرراتی غیرقابل پیشبینی
- عدم تطابق منابع کوتاهمدت بانکها با مصارف بلندمدت پروژهها
پیامدهای شکست پروژه آزادگان
«آزادگان برای اقتصاد انرژی ایران یک پروژه شاخص است. اگر این میدان به سرانجام مطلوب نرسد، بسیاری از سرمایهگذاران داخلی پیام خواهند گرفت که پروژههای بزرگ نفتی هنوز از ثبات تصمیمگیری کافی برخوردار نیستند.»
«بانکها بهطور ذاتی نهادهای ریسکگریز هستند و زمانی که افق پروژهها بلندمدت، بازگشت سرمایه نامشخص و چارچوب تصمیمگیری ناپایدار باشد، طبیعی است که تمایل آنها برای ورود کاهش پیدا کند.»
پیامدهای احتمالی شامل تضعیف اعتماد سرمایهگذاران داخلی، کندی توسعه میادین مشترک، تقویت رقبای منطقهای و تضعیف موقعیت راهبردی ایران در معادلات انرژی خواهد بود.
