فراورده خونی با عمر کم و فواید حیاتی: پلاکت
اهدای خون منجر به تهیه سه فراورده شامل گلبول قرمز فشرده، پلاکت و پلاسما میشود. پلاکتها با عمر کوتاه 3 تا 5 روزه، برای بیماران تحت شیمیدرمانی و سرطانی حیاتی هستند.
اهمیت فراوردههای خونی با عمر کوتاه
اهدای هر واحد خون امکان تامین سه فراورده حیاتی شامل گلبول قرمز فشرده، پلاکت و پلاسما را فراهم میآورد و میتواند جان حداقل سه نفر را نجات دهد. یکی از این اجزای بسیار مهم اما با عمر بسیار کوتاه، پلاکتها هستند. پلاکتها که اجزای کوچکی از خون محسوب میشوند، نقش اصلی در انعقاد خون و توقف خونریزی دارند. عملکرد آنها مانند یک پانسمان طبیعی است که به سرعت به محل آسیب میچسبد و جلوی خونریزی را میگیرد. این فراورده برای بیمارانی که قادر به تولید پلاکت کافی نیستند یا پلاکتهایشان به درستی کار نمیکند، نقشی نجاتبخش ایفا میکند.
نیازمندان اصلی پلاکت
گروههای مختلفی به دریافت مستمر پلاکت وابسته هستند. از جمله این بیماران میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- بیماران تحت درمانهای ضد سرطان: افرادی که تحت شیمیدرمانی یا پرتودرمانی قرار میگیرند.
- بیماران مبتلا به سرطان خون (لوسمی).
- افراد دارای بیماریهای خونی مانند آپلاستیک.
- بیماران نیازمند به جراحیهای بزرگ مانند پیوند عضو یا جراحی قلب.
- مصدومان تصادفات که دچار خونریزیهای شدید شدهاند.
چالش عمر کوتاه پلاکت
یکی از مهمترین چالشهای مرتبط با پلاکت، عمر بسیار کوتاه آنها است که معمولاً بین 3 تا 5 روز تخمین زده میشود. این مسئله نگهداری طولانیمدت پلاکت را ناممکن ساخته و نیاز به استمرار در اهدای این ماده حیاتی را دوچندان میکند تا ذخایر مراکز انتقال خون همواره تأمین باشند. اهدای پلاکت میتواند به صورت منفرد (تک دهنده) از طریق دستگاه فرزیس یا از خون کامل (پلاکت رندوم) صورت پذیرد.
«وابستگی حیاتی این بیماران به پلاکت از یک سو و عمر 3 تا 5 روزه پلاکت از سوی دیگر، تهیه مستمر این هدیه نجات بخش را ضروری می سازد.»
کسانی که قصد دارند صرفاً پلاکت خود را اهدا کنند، میتوانند هنگام مراجعه به مراکز انتقال خون این مورد را اعلام نمایند تا برای اهدای این جزء خاص راهنمایی شوند. تلاش برای تامین مداوم پلاکت، تضمینکننده سلامت و بقای بیماران نیازمند است.
«اهدا کنندگان در صورتی که می خواهند تنها پلاکت خود را هدیه کنند، می توانند هنگام مراجعه به مراکز اهدای خون اعلام کنند تا برای اهدای این ماده نجات بخش راهنمایی شوند.»


