ممنوعیت استفاده از سیلندرهای گاز هیدروژن در آزمایشگاههای دانشگاه تهران
دانشگاه تهران اعلام کرد که برای افزایش ایمنی، تمامی سیلندرهای گاز هیدروژن جمعآوری و با دستگاه هیدروژنساز جایگزین شدند.

ایمنی آزمایشگاههای دانشگاه تهران با جایگزینی سیلندرهای هیدروژن
دانشگاه تهران در راستای سیاستهای افزایش ایمنی در محیطهای تحقیقاتی و آموزشی، اقدام به جمعآوری کلیه سیلندرهای گاز هیدروژن مورد استفاده در آزمایشگاههای خود نموده است. این تصمیم به منظور به حداقل رساندن خطرات احتمالی ناشی از نگهداری سیلندرهای پرفشار گاز هیدروژن، به ویژه در محیطهای بسته آزمایشگاهی، اتخاذ شده است. بر اساس این سیاست جدید، تجهیزات جایگزین، یعنی دستگاههای هیدروژنساز (Hydrogen Generators)، جایگزین سیلندرها شدهاند. این دستگاهها با تولید هیدروژن در محل و در مقیاس مورد نیاز (On-demand Generation)، ریسک انفجار یا نشت گاز در حجم بالا را به شکل چشمگیری کاهش میدهند.
این تغییر رویه، جزء اولویتهای اصلی دانشگاه در زمینه مدیریت ریسک و بهداشت شغلی محسوب میشود. استفاده از سیلندرهای گازهای فشرده، هرچند که روشی رایج است، اما همواره مخاطرات خاص خود، از جمله مسائل مربوط به نگهداری، حمل و نقل، و پتانسیل بالای خطر در صورت وقوع حوادثی چون آتشسوزی یا ضربه فیزیکی را به همراه دارد. با جایگزینی این سیلندرها با سیستمهای مدرنتر و ایمنتر، سطح ایمنی کلی در فضاهای آزمایشگاهی ارتقا یافته است.
مزایای جایگزینی سیلندرهای هیدروژن
- کاهش ریسک ایمنی: حذف منابع بزرگ ذخیرهسازی هیدروژن فشار قوی در آزمایشگاهها.
- تأمین پایدار هیدروژن: تولید هیدروژن دقیقاً در زمان و میزان نیاز برای انجام آزمایشها.
- کاهش وابستگی به تأمینکنندگان: استقلال بیشتر آزمایشگاهها در تأمین مواد مصرفی اساسی.
- کاهش فضای مورد نیاز: دستگاههای هیدروژنساز معمولاً فضای کمتری نسبت به سیلندرهای متعدد اشغال میکنند.
“این اقدام نشاندهنده تعهد دانشگاه تهران به بکارگیری بالاترین استانداردهای ایمنی در فرآیندهای تحقیقاتی است.”
اهمیت تکنولوژی هیدروژنساز
دستگاههای هیدروژنساز معمولاً از روشهایی مانند الکترولیز آب برای تولید گاز هیدروژن استفاده میکنند. این فناوری نه تنها ایمنتر است، بلکه اغلب خلوص بالاتری از گاز تولیدی را تضمین میکند که برای بسیاری از کاربردهای دقیق تحلیلی مانند کروماتوگرافی گازی (GC) حیاتی است. این مهاجرت به سمت فناوریهای تولید درجا، یک روند رو به رشد در مراکز تحقیقاتی پیشرفته است.
“انتظار میرود سایر مراکز آموزشی و پژوهشی نیز با الگوبرداری از این رویکرد، تدابیر مشابهی برای افزایش ایمنی آزمایشگاههای خود اتخاذ نمایند.”
در نهایت، این تغییر استراتژیک در دانشگاه تهران، الگویی برای ایجاد محیطهای کاری ایمنتر و کارآمدتر در جامعه علمی ایران خواهد بود.


