چرا حمل و نقل عمومی از زنان محافظت نمیکند؟
بررسی دلایل شکست سیستمهای حمل و نقل عمومی در حفاظت از زنان در برابر آزار جنسی در سراسر جهان، از توکیو تا پاریس و افزایش قربانیان در فرانسه.
شکست سیستم حمل و نقل عمومی در حفاظت از زنان
بررسی جهانی نشان میدهد که حمل و نقل عمومی همچنان مکانی ناامن برای میلیونها زن در سراسر جهان است. از توکیو و دهلی نو گرفته تا تورنتو و پاریس، زنان مجبورند هر روز سفرهای خود را برنامهریزی کنند، از جمله انتخاب زمان سفر، نحوه نشستن و هوشیاری دائمی برای حفظ امنیتشان. آمارها تکاندهنده هستند؛ بیش از ۷۰ درصد زنان در فضاهای عمومی، از جمله وسایل نقلیه عمومی، با آزار جنسی مواجه شدهاند. در فرانسه، تعداد قربانیان خشونت جنسی در حمل و نقل عمومی در تقریباً یک دهه ۸۶ درصد افزایش یافته است که ۹۱ درصد از این قربانیان زن هستند.
برای درک عمیقتر این معضل جهانی و بررسی راهکارهای مؤثر، گفتوگوهایی با متخصصان صورت گرفته است. لزلی کرن، شهرساز و نویسنده کتابی در مورد فمینیسم شهری، تأکید میکند که با وجود شواهد مبنی بر وابستگی بیشتر زنان به حمل و نقل عمومی نسبت به مردان، این سیستمها به هیچ وجه متناسب با نیازهای آنها طراحی نشدهاند. این ناکارآمدی در طراحی شهری و زیرساختی، زمینهساز تداوم آزار و خشونت جنسی است.
چالشهای جهانی و راهکارهای پیشنهادی
عدم امنیت در حمل و نقل عمومی یک مشکل مختص یک منطقه نیست و تجربهای مشترک برای بسیاری از زنان محسوب میشود. این مشکل غالباً با زیرساختهای ناکارآمد و فقدان پاسخگویی تشدید میشود.
- آمار بالای آزار: بیش از ۷۰ درصد زنان در فضاهای عمومی، از جمله وسایل نقلیه، مورد آزار جنسی قرار گرفتهاند.
- افزایش قربانیان: در فرانسه، قربانیان خشونت جنسی در حمل و نقل عمومی رشدی چشمگیر داشتهاند.
- عدم تناسب طراحی: حمل و نقل عمومی اغلب بر اساس نیازهای کاربران مرد طراحی شده و نیازهای ایمنی زنان نادیده گرفته شده است.
- راهکارهای موجود: در کشورهایی مانند ژاپن، مکزیک و هند، واگنهای مخصوص زنان وجود دارد، هرچند این راهحل نیز همه مشکلات را حل نکرده است.
- مطالبات عمومی: رویدادهایی مانند تلاش برای تجاوز به یک زن در قطار حومه پاریس منجر به راهاندازی طومارهایی برای درخواست واگنهای ویژه زنان شده است.
لزلی کرن اشاره میکند: «علیرغم تحقیقاتی که نشان میدهد زنان بیشتر به حمل و نقل عمومی متکی هستند، این سیستم به هیچ وجه برای نیازهای آنها تطبیق داده نشده است.»
این وضعیت نیازمند بازبینی اساسی در طراحی شهری و سیاستگذاریهای مرتبط با حمل و نقل و ایمنی عمومی است تا زنان بتوانند بدون ترس از آزار جنسی، از این امکانات استفاده کنند. تمرکز صرف بر اقدامات واکنشی مانند افزایش پلیس کافی نیست، بلکه باید اقدامات پیشگیرانهای در ساختار سیستم لحاظ شود.
“بیش از ۷۰ درصد از زنان در سراسر جهان در فضاهای عمومی، از جمله وسایل نقلیه، با آزار جنسی روبرو شدهاند.”
در نهایت، ایمنی زنان در حمل و نقل عمومی مستلزم توجه جدی به جنسیتمحور بودن شهرسازی و در نظر گرفتن تجربیات زیسته زنان در طراحی زیرساختها است. این امر نه تنها یک مسئله اجتماعی، بلکه یک ضرورت زیرساختی برای جوامع مدرن محسوب میشود.
