پاسخ کارگردان «زندگی کوچک کوچک» به سوالی درباره ابراهیم و اسماعیل در جشنواره فجر

حواشی نشست خبری فیلم «زندگی کوچک کوچک»

نشست خبری فیلم «زندگی کوچک کوچک» به کارگردانی امیرحسین ثقفی در چهل و چهارمین جشنواره فیلم فجر با حواشی و سوالات چالش‌برانگیزی همراه بود. یکی از مهم‌ترین محورهای این نشست، پاسخ کارگردان به پرسش یک خبرنگار در رابطه با تفاوت قرائت‌های مختلف از دین، به‌ویژه با اشاره به شخصیت‌های ابراهیم (ع) و اسماعیل (ع) بود. ثقفی بر این نکته تأکید کرد که نباید از منظر بیرونی به فیلم‌ها نگاه کرد، بلکه باید تحلیل مبتنی بر اثر صورت گیرد. او در پاسخ به سوالات پیرامون مقایسه‌های دینی مطرح شده، اظهار داشت که «ما چیزی به نام ذات دین نداریم» و دین دارای قرائت‌های مختلفی است. این دیدگاه نشان‌دهنده تمرکز کارگردان بر تفسیرهای گوناگون از مفاهیم دینی است، نه یک تفسیر واحد و مطلق.

تفاوت قرائت‌های دینی در نگاه کارگردان

امیرحسین ثقفی در تشریح دیدگاه خود بیان کرد که تنوع در فهم و اجرای اصول مذهبی بسیار گسترده است. او با ذکر مثالی که «هم مولانا دین دارد هم داعش»، سعی در نشان دادن طیف وسیع تفاسیر از یک اصل مشترک، یعنی دین، داشت. این اظهارنظر توجهات زیادی را به سمت فلسفه و معنای نهفته در ساختار فیلم و همچنین موضع‌گیری کارگردان نسبت به مسائل اجتماعی و مذهبی جلب کرد. تأکید بر اینکه هر فرد یا گروهی برداشتی خاص از دین دارد، پیام اصلی ثقفی در این نشست تلقی شد.

• تمرکز فیلمساز بر اهمیت تفسیر آثار هنری از درون خود اثر.
• اشاره به وجود طیف وسیعی از قرائت‌های دینی در جامعه.
• استفاده از مثال‌های متضاد (مولانا و داعش) برای نشان دادن تفاوت تفسیرها.
• لزوم پرهیز از نگاه قالبی و ثابت به مفاهیم پیچیده‌ای مانند دین.

ثقفی تأکید کرد: “ما چیزی به نام ذات دین نداریم ما قرائت های مختلف از دین داریم. هم مولانا دین دارد هم داعش.”

این نوع موضع‌گیری‌ها در جشنواره‌های هنری، به‌ویژه در نشست‌های پرسش و پاسخ، همواره محلی برای شنیدن دیدگاه‌های متفاوت و به‌چالش‌کشیدن تعاریف پذیرفته‌شده توسط هنرمندان است. فیلم «زندگی کوچک کوچک» در کانون توجه جشنواره قرار گرفت و اظهارات کارگردان نیز بر اهمیت این فیلم افزود.