سکوت یا جشن رسانههای هنگ کنگ در پی حکم ۲۰ سال زندان جیمی لای
عدم واکنش رسانهها نشاندهنده سرکوب صداهای منتقد توسط قانون امنیت و آزار مقامات است؛ تحلیل وضعیت مطبوعات هنگ کنگ پس از محکومیت جیمی لای.
محکومیت جیمی لای و خاموشی مطبوعات هنگ کنگ
حکم ۲۰ سال زندان برای جیمی لای، غول رسانهای طرفدار دموکراسی و منتقد حزب کمونیست چین، در هنگ کنگ با سکوت یا جشن رسانههای این شهر مواجه شده است. لای، بنیانگذار روزنامه طرفدار دموکراسی اپل دیلی که در سال ۲۰۲۱ بسته شد، به اتهام تحریک و تبانی با نیروهای خارجی بر اساس قانون امنیت ملی محکوم شد. کارشناسان معتقدند سکوت کنونی مطبوعات نشاندهنده فضای خفقانآور اعمال شده توسط قانون امنیت و آزار مقامات است که به طور مؤثر «صداهای منتقد» را ساکت کرده است. این حکم سنگینترین مجازات تحت قانون امنیت ملی بوده و از سوی ایالات متحده، بریتانیا، اتحادیه اروپا و سازمان ملل متحد به شدت محکوم شده است.
رسانههای محلی هنگ کنگ، از جمله ساوت چاینا مورنینگ پست که متعلق به گروه علیبابا است، با انتشار سرمقاله، این حکم را بازتابدهنده «اهمیت جرایم وی» دانستند و از آن حمایت کردند. از سوی دیگر، انجمنهای مطبوعاتی هنگ کنگ که زمانی نماد آزادی رسانه بودند، واکنشی نشان ندادند. سلینا چنگ، رئیس انجمن روزنامهنگاران هنگ کنگ (HKJA)، اعلام کرد که «آزاد نیست تا نظر خود را در مورد حکم اپل دیلی بیان کند». این واکنشها، فضای محدود برای هرگونه اظهارنظر منتقدانه نسبت به مقامات را برجسته میسازد.
- انجمنهای کلیدی مطبوعاتی مانند HKJA و باشگاه خبرنگاران خارجی هنگ کنگ (FCC) از صدور بیانیه در حمایت از آزادی مطبوعات در مورد حکم لای خودداری کردند.
- رانسون چان، رئیس سابق HKJA، این عدم واکنش را «دستکاری مقامات برای قطع ارتباط حکم با مسائل آزادی مطبوعات» دانست.
- رسانههای طرفدار پکن مانند HK01 از این حکم استقبال کردند و آن را «پایان دوره آشوب سیاسی» خواندند.
- سازمانهای بینالمللی مانند گزارشگران بدون مرز (RSF) اعلام کردند که هنگ کنگ دیگر فضایی برای صداهای منتقد فراهم نمیکند و مطبوعات این شهر به دلیل آزار قضایی، نظارت و تهدیدات شدید تحت فشار بودهاند.
الکساندرا بیلیاکوفسکا، مدیر حمایت از گزارشگران بدون مرز (RSF)، اظهار داشت: «از زمان تصویب قانون امنیت ملی، سازمانهای رسانهای و روزنامهنگاران با فشارهای بیسابقهای از سوی مقامات روبرو بودهاند... هنگ کنگ دیگر فضایی برای صداهای منتقد فراهم نمیکند.»
به لی یی، مدیر آسیا-اقیانوسیه کمیته حفاظت از روزنامهنگاران، گفت: «باید واقعبین باشیم: این مقامات چینی و هنگ کنگ هستند که فضای سرکوبآمیز ترس را ایجاد کردهاند. [مطبوعات] هنگ کنگ دیگر سایهای از خود سابق نیستند.»
در حالی که جامعه بینالمللی نگران وضعیت دموکراسی و حقیقت در هنگ کنگ است، دولت چین با انتشار سندی تحت عنوان «هنگ کنگ: حفاظت از امنیت ملی چین در چارچوب یک کشور، دو سیستم» بر اقتدار دولت مرکزی در پکن تأکید کرد. این تحولات نشاندهنده تضعیف شدید آزادی بیان و استقلال رسانهای در این منطقه است که زمانی قطب خبری آسیا محسوب میشد.
